Даланы дүбірге бөлер күн таяу…

Күні , 115 рет оқылды

Биыл  өңірдегі  ауыл  шаруашылығы дақылдары  егістігінің  жалпы  аумағы  513,5  мың  гектарды  құрайды.  Өткен  жылы  егістік аумағы  491,4 мың  гектар  шамасында  болды. Облыстық  ауыл шаруашылығы  басқармасы  басшысының  орынбасары  Сатқан Өмірзақовтың  айтуынша,  егін  шаруашылығымен  айналысатын шаруашылықтар  соңғы  жылдары  дәнді  және  майлы  дақылдар өсіруге  мән-маңыз  беріп  отыр.

2016 жылы батысқазақстандық шаруалар Қытайда сафлорға сұраныстың көп болуына байланысты өнімдерін сол елге шығар-ған. Бірақ одан кейінгі жылдары майлы дақылдарға сұраныс төмендеген. Майлы дақылдар бұдан екі жыл бұрын 50 мың 300 гектарға, өткен жылы 65 мың 300 гектарға егілген. Биыл дәнді дақылдар 259 мың гектарға (өткен жылы ол 250,1 мың га), майлы дақылдар 61 мың гектарға егіледі. Әсіресе, күнбағыс дақылы алқабын өткен жылғы 42,8 мың гектардан 48 мың гектарға жеткізу  жоспарланған.

Облыс бағбандары биыл бау-бақша өнімдерін, әсіресе, картопты көбірек егуді жоспарлап отыр. Ондай дақылдардың алқабы былтырғы 9 мың гектардан  9,5 мың гектарға жеткізілмек және соның ішінде картоп 4,2 мың гектарды, көкөніс түрлері 3,6 мың га, бақша дақылдары 1,7 мың гектарды құрайды.

Мал шаруашылығын дамыту үшін мал азықтық базаны құру – өзекті мәселелердің бірі. Мал азығын өсіруге бет бұру арқылы мал басын көбейте аламыз. Сондай-ақ сыртқы нарыққа ет өнімдерін молынан шығаруға жол ашылады. Мамандар осы бағыттағы жұмыстардың әлі де жалғасатынын айтады. Биыл мал азықтық дақылдардың егісі 184 мың гектарға, соның ішінде біржылдық шөптер 39,1 мың гектарға, сүрлемдік жүгері 0,5 мың гектарға, көпжылдық шөптер 14 мың гектарға егіледі. Өткен жылдардан қалған көпжылдық шөптер егісі 130,4 мың гектарды құрайды. Мемлекет тарапынан шаруаларға агротехникалық шараларды жүргізуге қажетті қолдау-көмек көрсетілген. Ағымдағы жылы облыстың ауыл шаруашылығы тауар өндірушілерін қолдау мақсатында өсімдік саласына 1 млрд. теңгеден астам  демеуқаржы бөлінді.

– Облыс тұқыммен толық қамтылған. Жаздық дәнді дақылдар тұқымына деген қажеттілік 20 мың 770 тонна болса, қолда бары – 22 мың 150 тонна. Өңірде жоғары репродукциялы тұқым өндірісімен бір элиталық және бес тұқым шаруашылығы айналысады. Тұқым шаруашылықтарымен 6,8 мың тонна тұқым өндіріліп, 3,5 мың тонна жоғары сапалы, аудандастырылған дәнді дақылдар тұқымы саттыққа дайындалған. Оның шінде жаздық бидай тұқымы 2800 тоннаны, арпа 428 тоннаны, сұлы 63 тоннаны құрайды. Шаруалар жетпейтін тұқымды  тұқым шаруашылықтарынан сатып ала алады, – деді Сатқан Ержанұлы.

Мысалға, өңірдегі жалғыз элиталық тұқым шаруашылығы «Орал ауыл шаруашылығы тәжірибе стансасы» ЖШС 209 тонна «Волгоуральская» сұрыпты бидайдың элиталық тұқымын, 424 тонна «Волгоуральская» сұрыпты 1-репродукциялы бидай, 50 тонна «Донецкий-8» сұрыпты элиталық арпа, 229 тонна «Донецкий-8» сұрыпты 1-репродукциялы және 140 тонна 2, 3-репродукциялы арпа тұқымдарын саттыққа ұсынады. Сондай-ақ «Тұлпар LTD» ЖШС 200 тонна «Волгоуральская» сұрыпты 1-репродукциялы,  300 тонна «Саратовская-42» сұрыпты  2-репродукциялы,  «Раздолье» ЖШС 1461 тонна «Альбидум-32» сұрыпты 1-репродукциялы  бидай тұқымдарын шаруаларға тиімді бағамен ұсынады. Егінмен айналысатын шаруашылықтардың майлы дақылдар тұқымына деген қажеттілігі 500 тоннаны құрайды. Бүгінде шаруашылықтар 725 тонна (145%) майлы дақылдар тұқымын дайындаған.

Биылғы жылға облысқа тұқым шаруашылығын дамытуды субсидиялау бағдарламасы бойынша 192,4 млн. теңге бөлінді. Аталмыш қаржылық қолдау тауар өндірушілердің, элиталық жән өзге де тұқым шаруашылықтарының сұрыптарды жаңалау, элиталық,  1-репродукциялы және гибридті тұқымдарды сатып алу шығындарын ішінара арзандатуға бағытталған. Бұл бағдарлама аудандастырылған тұқым сұрыптарын сатып алу шығындарының 70%-ын және ауыл шаруашылығы дақылдарының аудандастырылмаған сұрыптарын сатып алу шығындарының 30%-ын субсидиялауды көздейді.

Биыл облыстағы 622 шаруашылық құрылымы егін егуге қам жасауда. Көктемгі далалық жұмыстарға 4215 трактор, 4965 дәнсепкіш, 811 қопсытқыш және «Джон Дир», «Флексикойл», «Кейс», «Хорш» маркалы жоғары өнімді 47 егіс кешені қатысады. Өңірдегі көктемгі далалық жұмыстарды жүргізуге 12 мың тонна дизель отыны бөлінді. Сәуір айына 5 мың тонна, мамыр айына 7 мың тонна жанар-жағармай жеткізілетін болды.

Облыс диқандарына жанаржағармайды жеткізуші оператор болып «Батыс Арна» ЖШС анықталды. Аталмыш серіктестіктің дизель отынын жеткізуде тәжірибесі, өндірістік базасы бар. Келесі аптаның басынан бастап шаруашылықтар оператордан дизель отынының литрін қосымша құн салығын қоса алғанда 141 теңгеден ала бастайды.

Көктемгі егіс жұмыстарын қаржыландыру «Аграрлық несие корпорациясы» АҚ-ның «Кең дала» және «Ауыл шаруашылығын қаржылай қолдау қоры» АҚ-ның «Егінжай» бағдарламалары арқылы жүргізіледі.

– Өткен жылы егін шығымы жақсы болды. Диқандар биыл да мол өнімнен үмітті. Қыстың аяғы созылып кетті. Астық өсіретін Зеленов, Теректі, Тасқала аудандарының алқаптарында қар көпке дейін кетпей қойды. Сондықтан бұл аудандарда мамыр айында, ал Шыңғырлау, Сырым аудандары сәуір айының үшінші онкүндігінде егін егу жұмыстарын бастайды. Көп нәрсе ауа райына байланысты. Жерде ылғал мол.

Ақпан айында қар мол түсті.  Сол айдың соңында 23,6 мм жауыншашын түсіп, 18 миллиметрлік межеден асып түсті, – деді Сатқан Ержанұлы.

«Көктемнің әр күні – жылға азық» дегендей, өңірімізде көктемгі далалық жұмыстарды уақтылы бастап, дер кезінде аяқтауға барлық жағдай жасалған. Қазіргі жүргізіліп жатқан дайындық шаралары  соны байқатады.

Иә, ен даланы жасампаз еңбектің  дүбіріне  бөлер  күн  таяу…

Гүлбаршын  ӘЖІГЕРЕЕВА,

«Орал  өңірі»


Тегтер: ,


БҚО, Орал қаласы, Мұхит көшесі, 57/1
zhaik_presscenter@mail.ru
oral_oniri@inbox.ru
support@oraloniri.kz

Орал өңірі" газетінің бас редакторы: 51-25-80
Бас редактордың орынбасарлары: 24-17-08, 54-18-08
Жауапты хатшы: 54-38-22
Тілшілер: 50-66-88, 51-50-34
Жарнама бөлімі: 51-51-09
Яндекс.Метрика