Жыр тойы, рухани жаңғыру тойы

Күні , 34 рет оқылды


Қаламгер, әдебиет зерттеушісі, көрнекті ақын Сағынғали Сейітовтың 100 жылдығына арналған шаралар ол түлеп ұшқан Ақжайық ауданында жалғасты.


Осы күнмен кітапханашылардың «Цифрлы Қазақстан: кітапхана дамуына жаңа серпін» атты форумы тұстас келуі мерейтойлық шаралармен ғажап үйлесім тапты. Батыс Қазақстан аймақтарынан кітапханашылар жиналған форумның ашылуында аудан әкімі Әділ Жоламанов сөз сөйледі. «Қылышынан қан тамған тоталитаризмнен қаймықпаған Жұбан Молдағалиев пен сырлы да сұлу жырдың иесі Сағынғали Сейітовтің тағылым-тәлімін жас ұрпаққа жеткізуде ой ордасы, рухани отаулар – кітапханалардың алар орны ерекше. Елбасының «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» атты ғылыми мақаласында көзделген мұраттарға жетуде сіздерге, яғни нағыз шексіз қазына сақшыларына халқымыз зор сенім жүктейді», – деді ол.

Аудандық, облыстық айтыстардың жүлдегері, құрайлысайлық кітапханашы Мейірман Шәкенов жиналғандарға жырдан шашу шашты.

Ауыл-аймақты кең жолақты интернет желісімен қамтамасыз етіп, оқырмандарды түрлі оқулықтар мен әдебиеттерді оқуға мүмкіндік туғызуда кітапханаларда заман талабына сай құтты қадамдар бар. Ақжайық ауданы бойынша 45 кітапхананың 8-і модульді болып табылады. Бұл форумға келген делегация құрамында Ж. Молдағалиев атындағы облыстық ғылыми-әмбебап кітапханасының директоры Шолпан Оразаева, Ғабдол Сланов атындағы Атырау облыстық ғылыми-әмбебап кітапханасының директоры Гүлжанай Қалиева, Сақтаған Бәйішов атындағы Ақтөбе облыстық әмбебап кітапханасының директоры Несібелі Жұмағұл, төрт облыстан кітапханалардың өкілдері С. Сейітов сынды поэзия тарланбозының еңбегін насихаттауға байланысты тәжірибелерін ортаға салды. С. Мұқанов, Ж. Саин, Ә. Сәрсенбаев, Ж. Молдағалиев, Х. Ерғалиев, Ғ. Орманов, басқа да әдебиет алыптарымен иықтаса бірге жүрген Сағынғали ағаның, мәселен, Қазақ КСР Ғылым академиясының Әдебиет секторында қарымды еңбек еткен кезінде «Қазақ кеңес әдебиеті тарихының очерктері» атты ұжымдық қомақты еңбектің төрт тарауын, өзіне көркемсөзде ұстаз тұтқан көрнекті қалам қайраткерлері – Ғ. Мүсірепов пен Т. Жароков туралы сыни-ғұмырнамалық очерктер жазып, Қ. Жармағамбетовпен бірге С. Мұқанов шығармашылығын безбендегені, «Қырық жылда» монографиясының негізінде ғылыми диссертация қорғағаны баяндалды. Форум «ХХІ ғасыр кітапханасы: позитивтік өзгерістер» атты экскурсияны тамашалаумен жалғасты.

Аудан орталығындағы Жұбан Молдағалиевтың ескерткіші жанында мерейтойға арналған сағат өтті. Осында оларды аудан әкімі Әділ Жоламанов құттықтап, сөз сөйледі. Ол қазақ мәдениеті мен әдебиетінен ойып тұрып орын алған әйгілі Жұбан Молдағалиев пен Сағынғали Сейітовтың арасындағы байланыс пен сыйластықтың талайға үлгі болатынын әңгімелеп, оларды ұлықтауға байланысты әлі талай іздену керегін атап көрсетті.

Аудандық «Муза» шығармашыл оқырмандар отауының мүшесі, Қ. Байсықов мектебінің 11 сынып оқушысы Аружан Махамбетова С. Сейітовтың өлеңін оқыды. Жиналғандар Ж. Молдағалиевтың сөзіне И. Жақанов жазған әйгілі «Еділ-Жайық» әніне өткен жылы қойылған ескерткішті тамашалап, аудандық тарихи-өлкетану музейіндегі С. Сейітовтың тұтынған заттарынан жасақталған жеке кабинетінің ашылуына куә болды. Музейде қаламгердің жылдар жүзінде жарық көрген кітаптары, еңбегі үшін алған медальдары, қазақ-кеңес әдебиетін дамытуға қосқан үлесі үшін алған грамотасы, жақын жандарымен, майдангер жолдастарымен түскен фотосуреттері, сонымен қатар, жеке заттары: домбырасы, қамшысы, киген киімдері және жұмыс үстелі қойылған.

1936 жылы облыстық газетте жарияланған тырнақалдысынан бастап, халықтың баласы болған тарланбоздың 70 жылға жуық шығармашылық жолында 50-ге тарта туындысының тұсауы кесілді. Таңдамалы томдықтарымен қатар әдебиет оқулықтарын, құнды ғылыми монографияларын жарыққа шығарды. 60-70 жылдары «Правда», «Красная звезда», «Литературная газета» газеттерінде, «Октябрь», «Знамя», «Советский воин» журналдарында, «Советская поэзия за 60 лет» 4 томдық антологиясында, кейінірек «Казахстанцы о Москве» (1998), «Казахстанцы защищают Москву», (2001) монументтік басылымдарында өлеңдер топтамалары жарияланып, оның еңбегі тіпті алысқа танылды. Осындай абзал жанның шығармаларын, еңбегін әлде де кеңінен насихаттау жолында атқарар іс аз емес. Қаламгердің ескерткішін ашу салтанатында осы жайында айтылды. Жалпы биіктігі 1,9 метр бұл мүсін (авторы Дмитрий Баймұқашев) аудандық кітапхананың алаңында орнатылды. «Бар өмірін әдебиетке арнап сарп еткен қаламгердің жұрт жүрегіне жазылғаны осы емес пе? Осы тұлғаны Алматы, Астана қалаларында ұлықтаған шаралар өтуде, десек те, кіндік қаны тамған жердегі шырайлы күндердің жөні бөлек. Бұл мүсінді қазақтың рухына қойған ескерткіш деп санауымыз керек», – деді шарада сөз алған Қазақстан Жазушылар одағы басқарма төрағасының бірінші орынбасары Ғалым Жайлыбай. Дидар Сағынғалиқызы және Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері, халықаралық «Алаш» сыйлығының, «Құрмет» орденінің иегері, Қазақстан Жазушылар одағы Батыс Қазақстан облысы филиалының төрайымы, ақын Ақұштап Бақтыгереева ескерткіштің жамылғысын ашты. Дидар көзіне жас алып тұрып, «әкеміз ортамызға келгендей, ерекше толқып тұрмын», – деп сөз саптады. Абай атындағы мектеп-гимназияның 7 сынып оқушысы Жанболат Нығматуллин ақынның «Сен мені іздейсің бе, оқыр-маным?» атты өлеңін мәнерлеп оқыды.

Осы күні түстен кейін «Сағынғалидың сырлы әлемі» атты салтанат аудан орталығындағы мәдени-демалыс орталығында өтті. Жиналғандарды аудан әкімі Әділ Жоламанов құттықтады. Облыстық мәдениет, мұрағаттар және құжаттама басқармасының басшысы Қадырболат Мұсағалиев, сондай-ақ қадірлі меймандар Ғалым Жайлыбай, Ақұштап Бақтыгереева, Илья Жақанов, Дидар Сағынғалиқызы, ақынның қарындасы Роза Бозтайлақова, Қазақстан Суретшілер одағының мүшесі, көркемсурет академиясының академигі, Атырау мемлекеттік университетінің профессоры Отарбай Кендір мерейтойдан әсерлерімен бөлісті. Қаламгердің ғұмыр деректерінен хабар беретін бейнеролик көрсетілді.

Қазақстан Журналистер одағының мүшесі, ақын Тілес Жазықбай С. Сейітовтің шығармашылығы туралы баяндама жасады.

Бұдан соң ақын мерейтойына үш аталым бойынша жарияланған “Сұлу сөздің сардары” атты аймақтық байқаудың қорытындысы жарияланды.

Байқауға ұсынылған 200-ден астам жұмысты ақын Ақұштап Бақтыгереева, Қазақстан Жазушылар одағының мүшесі Ғайсағали Сейтақ, Батыс Қазақстан инновациялық-технологиялық университетінің оқытушысы, «Ақберен» жас ақындар клубының жетекшісі Талап Таймасұлы, ұстаз, жұбантанушы Үзілдік Елеубайқызы, Қадыр Мырза Әли атындағы облыстық өнер және мәдениет орталығының директоры Бауыржан Халиолла сынды қазылар құрамы саралаған болатын.

С. Сейітов өмірі мен шығармашылығынан “Таланты тау боп көрінсе» атты кітапханалар арасындағы әдістемелік құралдар шығару аталымы бойынша бас жүлдені БҚО зағип және нашар көретін азаматтарға арналған кітапханасының әдіскері Ләззат Абдолова, І орынды Қазталов аудандық орталықтандарылған кітапханалар жүйесі балалар кітапханасының қызметкері Ботакөз Айтмағамбетова, ІІ орынды Сақтаған Бәйішов атындағы Ақтөбе облыстық ғылыми-әмбебап кітапханасының бөлім меңгерушісі Гуля Сейітова, ІІІ орынды Атырау облысы, Жылыой ауданы Құлсары қалалық кітапхана директорының орынбасары Балзия Кенжебекова иеленді.

Ақынның өлеңдерін “Ақ жауын жыры төгілсе…” атты мәнерлеп оқу аталымы бойынша бас жүлдені Оралдағы №30 мектептің оқушысы Азамат Нұрлыбек, І орынды Атырау облысы, Құрманғазы ауданынан Елдос Құлшаров, ІІ орынды мәнерлеп оқудан республикалық байқауларының жеңімпазы, жәнібектік Ақнұр Азаматова, жаңақалалық Манас Болатов, ІІІ орынды оралдық Мархаббат Серіков, Ақжайық ауданындағы Абай атындағы мектеп-гимназиясының 5 сынып оқушысы Айару Әділ жеңіп алды.

“Өлең боп ақын өрілсе…” атты өлеңдер аталымы бойынша бас жүлдемен оралдық Мәрлен Ғилымхан, І орынмен «Жайық таңы» газетінің тілшісі Бекболат Қаленов, ІІ орынмен белгілі ақжайықтық ақын Сағынтай Бисенғалиев, Теректі аудандық «Теректі жаңалығы» газетінің тілшісі Әділет Орынбасаров, ІІІ орынмен атыраулық Рахымжан Орынбасаров, Жәнібек ауданынан Оралбек Ысқақ қошеметтелді.

Қазақстанның еңбек сіңірген әртісі Қанатқали Қожақов, «Ерен еңбегі үшін» медалінің иегері Жаңылсын Хасанова, халықаралық байқаулардың лауреаты Еркін Өтегенов, сондай-ақ Әнуар, Венера Нұрғалиевтер, Инабат Қуанғалиева ән әуелетті.

Мерейтой сөз зергерінің кіндік қаны тамған Жұбан ауылында жалғасты.

Бекем БЕКҰЛЫ,

Ақжайық ауданы


Тегтер: ,


БҚО, Орал қаласы, Мұхит көшесі, 57/1
zhaik_presscenter@mail.ru
oral_oniri@inbox.ru
support@oraloniri.kz

Орал өңірі" газетінің бас редакторы: 51-25-80
Бас редактордың орынбасарлары: 24-17-08, 54-18-08
Жауапты хатшы: 54-38-22
Тілшілер: 50-66-88, 51-50-34
Жарнама бөлімі: 51-51-09
Яндекс.Метрика