Кәсіпкерлердің құқықтарын қорғауға ынтымақтасты

Күні: , 17 рет оқылды


Кеше  облыстық  сот  және  өңірлік  кәсіпкерлер  палатасы кәсіпкерлердің  құқықтарын  қорғау  саласындағы  екіжақты ынтымақтастық  жөніндегі  меморандумға  қол  қойды.


Орал қаласындағы Достық үйінде өткен шара «Қазақстан – 2050» стратегиясында және «100 нақты қадам» Ұлт жоспарында Елбасы белгілеген кәсіпкерлердің құқықтары мен заңды мүдделерін қорғауды қамтамасыз ету және бизнес-омбудсмен институтын күшейту жөніндегі құқықтық саясатын іске асыру аясында жүзеге асырылды.

Басқосуды ашқан БҚО сотының төрағасы Бек Әметов кәсіпкерлердің құқықтарын қорғауға Елбасының назар аударып отырғанын, кәсіпкерлердің құқықтарын қорғау ісінде сот жүйесінің рөлі зор екендігін баса айтты.

– Елбасының «Қазақстан – 2050» стратегиясында еліміздегі шағын және орта бизнесті дамыту айқын көрсетілді. Сот жүйесі кәсіпкерліктің, инвесторлардың құқықтары мен заңды мүдделерін қорғауда басты орын алады. Мемлекет басшысы ауданаралық экономикалық соттардың жұмысын жетілдіру бағытында, кәсіпкерлердің, соның ішінде отандық және шетелдік инвесторлардың даулы мәселелерін шешуде отандық соттардың жұмыс сапасын арттыруға тапсырмалар берді.

Осы ретте соттар мен кәсіпкерлер палатасының өзара ынтымақтастықпен жұмыстануының нәтижелі болатынына назар аудартқым келеді, – деді Бек Әметов.

Оның айтуынша, кәсіпкерлер палатасы кәсіпкерлер арасында олардың  құқықтық сауаттылығын арттыру, соттардың, биліктің бір тармағы ретіндегі тәуелсіздігі жайында ақпараттандыру жұмыстарын жүргізуі керек. Сондай-ақ  сот төрағасы ішкі және халықаралық мониторингі бойынша соттардың жұмысын бағалау, инвестицияны қорғау, экономиканы дамыту көрсеткіштерімен анықталатынын жеткізді.

– Елбасының биылғы Жолдауындағы екінші басымдықта шағын және орта бизнесті түбегейлі жақсарту және кеңейту, соның ішінде 2050 жылға дейін ішкі жалпы өнімнің пайыздық деңгейін 50 пайызға дейін жеткізу тапсырылғаны аян. Өңірде 48 мың шағын және орта бизнес субъектілері тіркелген, оларда 120 мыңдай адам және 37 мың субъект тұрақты жұмыс істейді. Мемлекеттің көмек-қолдауымен өңірімізде кәсіпкерлік саласы даму үстінде. Облыс әкімі Алтай Сейдірұлы ай сайын шағын, орта бизнес өкілдерін қабылдап, бұл салалардағы түйткілдерді шешуге тапсырмалар береді. Биыл бұл салада жаңа бағдарлама іске қосылды. Кооперативтер құрылып, мемлекет тарапынан берілетін субсидия, көмек-қолдауларды пайдалануда. Биылдың өзінде 42 кооператив құрылса, олардың жалпы саны 180-ді құрады. Кооперативтерде алты мыңдай тұрғын жұмыс істейді, – деген облыс әкімінің бірінші орынбасары Арман Өтеғұлов қол қойылатын меморандумның кәсіпкерлікті дамытудағы мән-маңызын атап көрсетті.

Басқосуда кәсіпкерлердің құқықтарын және заңды мүдделерін қорғаудың маңыздылығы айтылды. Елбасының бес институционалдық  реформаны жүзеге асыратын Ұлт жоспары «100 нақты қадам» бағдарламасының 54-қадамында кәсіпкерлердің мүдделерін қорғау үшін бизнес-омбудсмен институтын нығайту қажеттігі айқындалған. Сондай-ақ еліміздегі кәсіпкерлер мен шетелдік инвесторлардың құқықтары мен мүдделерін қорғау мақсатында Мемлекет басшысының Жарлығымен 2001-2002 жылдары барлық облыстарда, Астана және Алматы қалаларында мамандандырылған ауданаралық экономикалық соттар құрылды. «Қазіргі уақытта сот жүйесінде кәсіпкерлердің құқықтарын, мүдделерін қамтамасыз ету бағытында кешенді шаралар алынуда. Әсіресе, мамандандырылған экономикалық соттардың қызметтеріне айрықша көңіл бөлінуде. Өйткені экономикалық даулы мәселелерді шешуде заңдардың мүлтіксіз сақталуы инвесторлардың сот-құқықтық тетіктердің сенімділігіне күмән келтірмей, олардың өз құқықтары мен заңды мүдделерін қорғауға сенімділгін күшейтеді», – деді БҚО мамандандырылған ауданаралық экономикалық сот төрағасы Исатай Сматов. Оның айтуынша, кәсіпкерлердің құқықтарын көбінесе атқарушы және бақылаушы құрылымдар бұзады. Оның ішінде заңсыз міндеттерді жүктеу, салық және құқық қорғау құрылымдары тарапынан болатын тексерістер, түрлі құжаттар алудағы сөзбұйдаға салушылық бар. Осының барлығы кәсіпкерлердің қалыпты жұмысына кедергі  болады.

– Меморандумға сәйкес Ұлттық кәсіпкерлер палатасы және аймақтық палата өкілдерінің сот ақпараттарына қолжетімділігі қамтамасыз етіледі. Басты төрт бағыт бойынша: кәсіпкерлердің құқықтары мен заңды мүдделерін көздейтін заңдылықтарды жетілдіру, кәсіпкерлік өкілдерінің қатысымен өтетін сот істерін қарауда кәсіпкерлік субъектілерін ұйымдастыру, құқықтық жағынан қамтамасыз ету, экономикалық сипаттағы дауларды қараудың баламалы және сотқа дейінгі формаларын қолдану және ұйымдастыруда әдістемелік, құқықтық көмек көрсету, кәсіпкерлерді сот жүйесінің қызметі жөнінде ақпараттану деңгейін көтеру бойынша әріптестік дамитын болады, – деді  Исатай  Сматов.

Жиында облыстық кәсіпкерлер палатасының кәсіпкерлердің құқықтарын қорғау жөніндегі кеңестің өкілі Ғалымжан Ищанов кәсіпкерлер құқықтарын қорғау тәжірибесі туралы, облыстық мамандандырылған ауданаралық экономикалық сотының судьясы Нұргүл Танкиева азаматтық сот өндірісіндегі жаңа ақпараттық технологиялардың қолданылуы жайында баяндама жасады.

Шара соңында облыстық сот және өңірлік кәсіпкерлер палатасы кәсіпкерлердің құқықтарын қорғау саласындағы екіжақты ынтымақтастық жөніндегі меморандумға облыстық сот төрағасы Бек Әметов және облыстық кәсіпкерлер палатасының директоры Нұрлан  Қаиршин  қол  қойды.

Гүлбаршын  ӘЖІГЕРЕЕВА,

«Орал  өңірі»

Суретті  түсірген Темірболат  ТОҚМАМБЕТОВ


Қозыбақ ҚҰЛБАРАҚОВ, Ұлттық Банктің Батыс Қазақстан филиалының директоры: «Сол күндері ұйқысыз жұмыс істеді»

Күні: , 27 рет оқылды

15  қараша – ұлттық  валюта – теңге  және  қаржыгерлер күні


– Өткен  ХХ  ғасырдың  1993  жылы  төл  теңгеміз  айналымға  шықты. Биыл  оған  24  жыл  толды.  Алғашқы  теңге  Қазақстанның  өз  банкнот фабрикасы болмағандықтан,  Англияда  басылды.  Ұлттық валютаны енгізу алдында еліміздің  Президенті  теледидардан сөз сөйлегені  есімізде.  Бұқаралық ақпарат  құралдарында  рубльді теңгеге  ауыстыру  тәртібі,  мерзімдері  мен  шарттары жарияланды. 1993 жылғы 15 қарашада  таңғы  сағат 8.00-де теңге заңды төлем құралына айналды. Рубльді  теңгеге  айырбастау «Қазақстан  Республикасының  ұлттық  валютасын  енгізудің  тәртібі  мен  шарттары  туралы»  республикалық  мемлекеттік   комиссиясының  қаулысына  сәйкес  жүзеге  асырылды.


Ұлттық валютаны енгізуде Ұлттық банк пен коммерциялық  банктер  үйлесімді  жұмыс  жасады.  Нәтижесінде облыс бойынша  25,7 млрд.  рубль  сомасына 1961-1992 жылғы  үлгідегі  рубль  банкноттары  айналымнан алынды. Ұлттық банктің қызметкерлері өздерінің  ұлттық  валютаны  енгізу тарихи  оқиғасына  қатысқандарын мақтан  тұтады. Сол  күндері банк  қызметкерлері ұйқысыз жұмыс істеді. Әрбір қызметкерден зейін қою, жылдамдық және  жауапкершілік  талап  етілген  болатын. Сондай  тарихи кезеңде Ұлттық  банктің  облыстық  басқармасының  бастығы Борис  Ізбасаровтың,  Орал  қаласы  мен  облыс  аудандарындағы есептік-кассалық  орталықтардың  бастықтары М. Бапаева, А. Яновский, В. Махорина, С. Сундетбаев, Б. Әжіғалиев,  Н. Зинченко, М. Сарсенова, Н. Овсянникова, С. Ихсанов, Т. Сарбалина,  Г. Сәрсембаева, М. Аманғалиев,  Р. Жолдығұлова, Г. Байдушев,  Н. Өтешев, У. Ережепова, А. Хайруллинаның  басшылығымен  ұлттық валютаны  қысқа  уақыт  ішінде айналымға  енгізу  бойынша алға қойылған  аса  жауапты  жұмыс  нәтижелі  орындалды.

– Қозыбақ Әбуұлы, теңге өзінің даму тарихында бірнеше сатылардан өтті. Еліміздегі банктік  жүйенің қалыптасу, 1997-1998 жылдардағы Оңтүстік Азиядағы және одан кейінгі 2008 жылдардағы әлемдік қаржы дағдарыстары, ел сыртында доллар мен юань арасындағы валюталық қақтығыстар жүруде. Қазір де қиын, ендеше Ұлттық банк валюталық жағдайды, валюталық бағамдарды қалай ұстап отыр?

– Сыртқы қолайлы жағдайлар және қысқа мерзімді ауытқуларды реттеуге бағытталған Ұлттық банк шараларының нәтижесінде қол жеткізілген валюта нарығындағы ахуал тұрақты. Еліміздің бас банкі теңгенің еркін өзгермелі айырбастау бағамы режимін сақтай отырып, инфляциялық таргеттеу саясатын ұстануды жалғастырады. Ұлттық банк баға тұрақтылығын қамтамасыз етуге және жылдық инфляцияны белгіленген нысаналы диапазон шеңберінде ұстап тұруға қызмет етеді. Биылғы қазан айында жылдық көрсеткіш бойынша инфляция 2017 жылға белгіленген 6-8% дәліз ішінде болып, 7,7%-ды құрады. Баға тұрақтылығын қамтамасыз ету үшін қажетті шараларды Ұлттық банк толық көлемде қолдануда.

Қазіргі уақытта ішкі валюта нарығындағы ахуал тұрақтанды. Ұлттық валютаның айырбастау бағамы шетел валютасының сұранысы мен ұсынысының теңгерімін көрсетеді. Мұнайдың әлемдік бағасы қалыпты. Теңге бағамының одан әрі серпіні ең алдымен іргелі факторлардың: мұнайдың әлемдік бағаларының және сауда әріптес елдердің валюталары бағамдарының негізінде айқындалатын болады. Еркін өзгермелі бағам режімі сыртқы жағымсыз күйзелістерді сіңіруге мүмкіндік береді, экономиканың бәсекеге қабілеттілігін қамтамасыз етеді.

– Өңірдегі қанша тұрғын ипотекалық қарыздарын қайта қаржыландыруға  мүмкіндік  алды?

– Ұлттық банк басқармасының 2015 жылы қабылданған «Ипотекалық тұрғын үй қарыздарын, ипотекалық қарыздарды қайта қаржыландыру бағдарламасы» шеңберінде 2017 жылдың 1 сә-уіріне дейін өңірдегі 419 өтініш білдірушінің негізгі борышы 1,7 млрд. теңге көлемінде қайта қаржыландырылды. Мемлекет тарапынан жасалған осындай қолдау ипотекалық қарызын төлеуге қабілеттілігі төмендеп кеткен отбасылардың қаржылық тұрақтылығын сақтап қалуға мүмкіндік берді.

– Қазақстандағы банктер бәсекелестікке дайын емес деген пікірге қалай қарайсыз? Мысалға, бұған дейін мемлекет бірнеше банкке көмек-қолдау көрсетіп тұңғиыққа батудан сақтады. Биылдың өзінде қазақстандық екі банк бірікті. «Дельта банк» банктік қызметпен айналысу лицензиясынан айырылды.

– Өйтіп келте кесуге болмас. Қазіргі таңда елімізде 33 екінші деңгейдегі банк қызмет атқарады. Ақ Жайық өңірінде тек 14 екінші деңгейдегі банк өз филиалдары арқылы жұмысын жүргізуде. ҚР Үкіметі Ұлттық банкпен бірлесе отырып жалпы банк секторының бәсекеге қабілеттілігін қамтамасыз ету мақсатында банк секторын қолдау бойынша іс-шаралар жүзеге асуда. Қазір «ҚР-ның банк секторының қаржылық орнықтылығын арттыру жөніндегі» бағдарламасы жүзеге асырылуда. Соған орай биылғы қыркүйекте және қазанда Ұлттық банк басқармасы «АТФ Банк» АҚ-ның, «Еуразиялық банк» АҚ-ның, «Цеснабанк» АҚ-ның және «Банк Центркредит» АҚ-ның, яғни төрт екінші деңгейдегі банктің аталмыш бағдарламаға қатысуын мақұлдады. Сонымен қатар жақын арада ҚР Ұлттық банктің басқармасымен көрсетілген бағдарлама аясында «Bank RBK» Банкі» АҚ-ның өтінімін қарайды.

Биыл Ұлттық банк басқармасының қаулысымен “Қазақстан Халық жинақ банкі” АҚ-ға “Казкоммерцбанк” АҚ-ның еншілес ұйымын иеленуге рұқсат берілді.

Сөйтіп, «Halyk» қаржы тобы ТМД елдерінің ірі жеке қаржы құрылымдарының үштігіне енді. Ал “Delta Bank”-ті  банктік және өзге де операциялар мен бағалы қағаздар нарығындағы қызметті жүзеге асыру лицензиясынан айырылды. Ұлттық банк орталық аппаратының мәліметіне сүйенсек, бұл шешімді банктің несиелік тәуекелдерді басқару жөніндегі ішкі рәсімдердегі кемшіліктері, қаржылық жай-күйі орнықсыз қарыз алушыларды несиелеуі, соның нәтижесінде несиелер бойынша мерзімі өткен берешектің айтарлықтай өсуі себеп болды.  Бірақ банкрот болған банктің салымшылары далада қалмайды. Теңгемен, шетел валютасымен салынған депозиттер, төлем карточкаларындағы және банк шоттарындағы ақша шекті кепілдік көлемде өтеледі.

– Ұлттық банктің дедолларизация саясаты табысты орындалуда деп сеніммен айта аласыз ба?

– Экономиканың долларлану деңгейін төмендету – бір күндік емес, ұзақ және күрделі жұмыс. Оның табысты іске асырылуы Үкімет пен Ұлттық банктің өзара байланысты шаралар кешенін қолданған жағдайда және бірлескен істері арқылы жүзеге асады. Ұлттық валютадағы депозиттердің тартымдылығын арттыру үшін Ұлттық банк «Қазақстанның депозиттерге кепілдік беру қоры» АҚ ұсынған депозиттердің ең жоғары мөлшерлемелерін кезең-кезеңімен өзгертті. 2017 жылғы 1 қарашада ҚР Парламенті Мәжілісінде сөз сөйлеген ҚР Ұлттық банктің төрағасы Данияр Ақышев депозит нарығындағы долларсыздандыру процестерінің жалғасып жатқанын атап өтті. «Шетел валютасындағы депозиттердің үлесі өткен жылдың қаңтардағы ең жоғары 70%-дан 49%-ға дейін төмендеді. Валюта нарығындағы тұрақтылықтың сақталуы және инфляция деңгейінің төмендеуі теңгеде ақша жинақтауды бұдан әрі де ынталандыратын болады», – деді бас банкир.

Облысымыздың депозит нарығына келетін болсақ, 2017 жылғы 1 қазандағы жағдай бойынша шетел валютасындағы салымдардың үлесі 2016 жылдың сәйкес кезеңіндегі көрсеткішпен салыстырғанда 54,7%-дан 43,9%-ға дейін төмендеді.

– Қозыбақ Әбуұлы, қаржы саласының маманы ретінде криптовалюта жөнінде өз пікіріңізбен бөліссеңіз? Бұған қатысты нақты ұстаным әлі жоқ қой…

– Ұлттық банктің ақпараттық хабарламасына сәйкес криптовалюталар қайсыбір ұлтқа немесе мемлекетк тәуелді емес. Сондықтан оған қатысты мемлекеттің міндеттемесі немесе кепілдігі жоқ. Оның бағасы оған деген сенімге негізделген сұраныспен және ұсыныспен ғана айқындалады. Криптовалюта бағасының қысқа мерзімді перспективада құбылмалылығының жоғары болуы иесіне алыпсатарлық операциялар жасау кезінде пайда табуға мүмкіндік береді, бірақ одан әрі азаматтардың қаражатын жоғалтудан айтарлықтай шығынға алып келуі мүмкін. Мемлекеттік криптовалюталар нақты құнға және қаражаттың сақталуына кепілдік бере алмайтынын азаматтар түсінуге тиіс, оларды активтер және заңды міндеттелген тұлғалар түрінде ешқандай қамтамасыз ету жоқ. Сондықтан тұтынушылардың құқықтарын қорғау мақсатында қазіргі кезде Ұлттық банк Үкіметпен бірлесіп криптовалюталарға қатысты ұстанымды қалыптастыру  мәселесін  пысықтауда.

– «Адам өмірі – қан айналымы заңына байланысты жүреді, ал халықтың өмірі – қаржы айналымының заңына байланысты жүреді», – депті академик Иосиф Трахтенберг. Халықты, жалпы экономиканы несиелеуде екінші деңгейдегі банктердің  қызметі  қаншалықты  өсті?

– 2017 жылдың тоғыз айында банктердің облысымызда орналасқан филиалдары 157,8 млрд. теңге шамасында несие берді және ол 2016 жылдың тиісті кезеңімен салыстырғанда 56,0%-ға көп. Ұлттық валютада берілген  несие 58,7%-ға, 156,5 млрд. теңгеге дейін өссе, шетел валютасында 61,3%-ға, 0,9 млрд. теңгеге дейін азайды. Жеке тұлғалар 72,9 млрд. теңге несие алған. Бұл 2016 жылдың сәйкесті кезеңінен 64,7%-ға көп. Заңды тұлғаларға 84,9 млрд. теңге берілді, 49,2%-ға өсім құрады. Есепті мерзімде шағын кәсіпкерлік субъектілеріне 23 млрд. теңге несие берілді. Бұл 2016 жылдың тиісті кезеңімен салыстырғанда 62,1%-ға көп (жалпы көлемнің 14,6%-ы);  азаматтарға тұрғын үй салуға және сатып алуға берілген берілген несие 10,3 млрд. теңгені құрады және ол 99,1%-ға ұлғайды (үлесі 6,5%); халыққа тұтыну мақсатына берілген несие шамасы 54,1 млрд. теңгені құрады немесе 61,8%-ға артты (үлесі 34,3%). Салалар кесіндісінде берілген несиелердің едәуір шамасы сауда саласына, өнеркәсіпке, құрылысқа тиесілі.

– Ұлттық банк валюта, қаржыгерлер күніне қандай табыстармен келді? Өмірлерін банк саласына арнаған мамандар жөнінде  айта  кетсеңіз?

– Филиал өз алдына қойылған міндеттерді орындау бойынша биылғы жылдың тоғыз айын табысты аяқтады. Банктік, сақтандыру қызметтерінің мәселелері бойынша филиалға түскен 159 өтініш қаралып, 78 өтініш бойынша құжаттамалық тексерулер жүргізілді. Қорытындылары бойынша екінші деңгейдегі банктерге жазбаша ұйғарым түріндегі бір шектеулі ықпал ету шарасы қолданылды. Сонымен қатар банк филиалдарының өкілдері мен қаржылық қызметтерді тұтынушылардың арасында тоғыз жұмыс кездесулері ұйымдастырылды. Филиалдың қоғамдық қабылдауына 220 азамат келіп, оларға қаржы саласының әр түрлі мәселелері бойынша кеңес берілді.

Филиал қызметкерлері жеке және заңды тұлғалардың валюталық заңнаманы сақтауына бақылау жүргізіп, 23 материал қарады. Соның ішінде алты іс бойынша әкімшілік айыппұл түрінде жаза қолданылды (соның ішінде үш іс бойынша шешім сот органдарында қабылданды), төрт іс бойынша ескерту жасалды, 13  материал бойынша бұзушылықтың болмауына және мерзімінің өтуіне байланысты әкімшілік құқықбұзушылық туралы істер қозғалған жоқ. Тәуекелдер дәрежесін бағалау негізінде филиал 11 уәкілетті ұйымға, Ұлттық банктің тексеруді тағайындау туралы актілеріне сәйкес екі уәкілетті банкке тексеру жүргізілді.

Қазіргі таңда филиалдағы мамандардың 83%-ы жоғары білімді, бес адам қаржы және экономика саласы бойынша магистратура бітірген. Филиалдың жеті қызметкері «Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкіне еңбегі сіңген қызметкер» мәртебесіне ие. Филиалда 20 жылдан астам қызмет атқарып келе жатқан Л. Рогова, Н. Рысқалиев, М. Солдатова, Д. Шүйіншәлиева, А. Ерғалиева, Б. Бикбулатова, Б. Әлиева, М. Дүйсенғалиева, К. Жүсіпқалиев, Т. Разварова, Ж. Дүйсенғалиев, Л. Истомина белсенді еңбек етіп, облысымыздың банк саласының дамуына өз үлесін қосуда. Әріптестеріме, сала ардагерлеріне, жалпы газет оқырмандарына ұлттық валюта, қаржыгерлер күні құтты болсын деймін. Валюта, теңге күні – еліміздің халқы үшін ортақ  мереке.

– Әңгімеңізге рақмет. Мереке құтты болсын!

Гүлбаршын  ӘЖІГЕРЕЕВА,

 «Орал  өңірі»


Қазына қаржысы пысықталды

Күні: , 23 рет оқылды


Сәрсенбі  күні  облыстық  мәслихаттың  кезектен  тыс  XIII  сессиясы  өтті.  Депутат  Қатауолла  Ашығалиев  төрағалық еткен  жиынға  облыс әкімінің  орынбасары  Бибігүл  Қонысбаева арнайы  қатысты.


Сессияның күн тәртібінде «2017-2019 жылдарға арналған облыстық бюджет туралы» шешіміне өзгерістер енгізу туралы, облыстағы көші-қон процестерін реттеу қағидаларын бекіту туралы, облыс әкімінің Батыс Қазақстан облысының құрметті азаматы атағын беру жөніндегі ұсыныстары туралы мәселелер қаралды.

– Облыстық бюджетті 4,7 млрд. теңге сомасында нақтылау ұсынылады. Соның ішінде жеке табыс пен басқа да түсімдер есебінен 1,5 млрд. теңге және бюджеттік бағдарлама әкімшілерінен босатылатын қаражаттар есебінен 3,2 млрд. теңге. Қаражаттарды келесі шығындарға бағыттау жоспарланып отыр. Әлеуметтік блок шығындарына және әлеуметтік сала нысандарын дамытуға 762,3 млн. теңге, 45 млн. теңге білім гранттарына, Ақжайық ауданындағы аграрлық-техникалық колледжді күрделі жөндеуден өткізуге 26 млн. теңге, Бөкей ордасы ауданы және Орал қаласындағы қос білім нысанының құрылысын жалғастыруға 153 млн. теңге, Орал қаласындағы 10 балалар ойын алаңы және кешенінің құрылысына 353 млн. теңге, Зеленов ауданындағы дене шынықтыру-сауықтыру кешені құрылысын аяқтауға 94 млн. теңге. Сондай-ақ Орал қаласында алты білім нысаны құрылысының жобалық-сметалық құжаттарын даярлауға 9 млн. теңге, Қазталов ауданы орталығынан музыкалық мектеп құрылысын бастауға 10 млн. теңге, ауыл шаруашылығы шығындарына және қоршаған ортаны қорғауға 200 млн. теңге, облыстағы кәсіпкерлікті дамытуға 758 млн. теңге, Нәтижелі жұмыспен қамту және жаппай кәсіпкерлікті дамыту бағдарламасы аясында бюджеттік несиелерді беруге қосымша 558 млн. теңге, коммуналдық шаруашылықты дамытуға 743,2 млн. теңге, көлік инфрақұрылымын дамытуға қосымша 437,7 млн. теңге бағытталды, – деді күн тәртібіндегі алғашқы мәселе бойынша баяндама жасаған облыстық экономика және бюджеттік жоспарлау басқармасының басшысы Қайсар Маңқараев.

Батыс Қазақстан облысының құрметті азаматы атағын беру жөніндегі ұсыныстар туралы баяндама жасаған облыс әкімі аппараты басшысының орынбасары Ерлан Ақласов аталмыш атаққа төрт үміткер ұсынылғанын мәлімдеді. Олар – ҰОС ардагері, II дәрежелі Ұлы Отан соғысы, «Еңбек қызыл ту», «Құрмет белгісі», «Құрмет» ордендерімен қатар «Ерлігі үшін», «Германияны жеңгені үшін», «Сталинградты қорғағаны үшін» медальдарының иегері Мұхтар Әжіғұлов, алашқа танымал ақын Ақұштап Бақтыгереева, белгілі қазақ альпинисі, ҚР альпинистер құрамының капитаны, «Құрмет» орденінің иегері Мақсот Жұмаев және Батыс Қазақстан облысы әкімінің бірінші орынбасары, Батыс Қазақстан облысының әкімі қызметтерін атқарып, «Құрмет» және «Парасат» ордендерімен марапатталған  Нұрлан  Ноғаев.

Күн тәртібінде қаралған барлық мәселелер бойынша шешім қабылдау дауысқа салынып, депутаттар  бірауыздан  мақұлдады.

Нұртас  НАБИОЛЛАҰЛЫ,

«Орал  өңірі»

Суреттерді  түсірген  Рафхат  ХАЛЕЛОВ


Австриялықтармен серіктес болуға дайын

Күні: , 35 рет оқылды


Сәрсенбіде  Орал  қаласындағы  «Парк Отель»  қонақүйінің мәжіліс  залында  Австрия еліндегі  сауда  палатасының  бастауымен  облысқа  жұмыс  сапарымен  келген  Австрияның  бір  топ кәсіпкерлері  жергілікті  бизнес  өкілдерімен  кездесті.  Басқосуға облыс  әкімінің  орынбасары  Игорь  Стексов  қатысты.


Қазақстан Республикасындағы Австрия елшілігі  сауда бөлімінің басшысы Михаэль Мюллердің айтуынша, Австрияның Астанадағы «ЭКСПО – 2017» халықаралық көрмесіне қатысуы аясында  Қазақстандағы мұнайгаз саласына түрлі технологияларды, қызметтерді  және құрал-жабдықты ұсынатын   австриялық бір топ кәсіпкерлерді облысқа ынтымақтастық құру мақсатында ертіп келген. Бұған дейін олар Ақтау мен Атырауда болып жергілікті кәсіпкерлермен кездескен. «Бүгін Оралда, ертең Астанада жергілікті компаниялармен, кәсіпкерлер қауымдастығымен жүздесеміз. Австриядан өкілдерін жіберген 10 шақты ірі компания әлемнің түкпір-түкпірінде жұмыс істейді әрі «қанатын кеңге жайғандар». Компаниялардың өкілдері Батыс Қазақстан өңірі экономикасында оң динамика барын өз көздерімен  көреді. Делегация құрамында инжинирингпен, жобалаумен, мамандарды оқытумен, сервистік қызмет көрсететін компаниялардың өкілдері де бар. Қазақстанда Австриямен біріккен 50 компания жұмыс істейді. Әзірге БҚО-да  австриялықтармен біріккен кәсіпорындар жоқ, сондықтан алдағы уақытта құрылуы да ықтимал», – деді Михаэль Мюллер. Оның айтуынша, жалпы 2016 жылы Австрия мен Қазақстан арасындағы тауар айналымы 800 млн. еуроны, ал Австриядан елімізге тартылған инвестиция көлемі 20 млн. еуроны құраған.

Жиында австриялық кәсіпкерлер өздерінің компаниялары жайында мағлұмат берді. Олардың ішінде мұнайгаз саласына сорғы өндіріп, инновациялық жасақталымның көшбасшысы саналатын «Kral», «Cimos» делінетін өзінің платформасы базасында тұрба құбырлары туралы ақпараттарды басқарудың жеке жүйесін ұсынатын «ONG», мұнай және газ ұңғымаларын бұрғылаумен, ұңғыма ішілік жұмыстарды атқаруда  Ресей мен Қазақстан нарығына танылған «Petro Welt Technologies» және өзге де компаниялардың жұмыстары кеңінен таныстырылды. «B&R Industrial Automation» компаниясының аймақтық бөлімшесінің жетекшісі Тимур Нагаев ұйымның «ABB Group» концернінің бір бөлшегі болып табылатынын әрі 30 жылдан бері түрлі саладағы өнеркәсіптік автоматтандыру жұмыстарымен айналысып, жабдықтар жеткізетінін әңгімеледі. Бүгінде компания алматылықтармен бірге жұмыстануда. Енді БҚО-мен әріптестік орнатуға мүдделі.

– Өңірдің мамандануына орай, мұнайгаз саласындағы кіші кластерді дамыту міндеті тұр. Қазір оны толыққанды дамытуға дайындық жұмыстары жүруде. Кластердің «ҚПО б. в.», «Жайықмұнай» сықылды ірі мұнайгаз компанияларына иек артатыны белгілі. Өнеркәсіптік базамыз мықты, 2013 жылы машина жасаушылардың «Машзауыт» консорциумы құрылды. Биылғы жеті айдың қорытындысы бойынша облыстың өнеркәсіптік өнімінің көлемі үш миллиард долларды құрап, өсім 12,3 пайыз болды. Мемлекеттік қолдаудың арқасында жаңа технологиялы жаңа өндіріс орындары құрылуда. «Батыс Қазақстан машина жасау компаниясы» «General Electric» компаниясымен бірге  газтурбина құрылғыларын жөндейтін сервистік орталық, «Орал трансформатор зауыты» түрік инвесторларымен бірге «Орал электрик» біріккен кәсіпорнын құрды. «Конденсат» зауыты еуро-5 бензинін өндіруде. Биылғы жеті айда облысқа 500 млн. доллар көлемінде инвестиция тартылды. Мұның 85 пайызы – жеке инвестиция, – деген облыс әкімінің орынбасары Игорь Стексов бұл кездесудің екі тарапқа да тиімді болатынын, сондықтан жергілік кәсіпкерлерді белсенді диалог құруға  шақырды.

Жақында Елбасы өңір басшыларымен өткен кеңесте өңірлердің басшыларының алдына экономиканың өсімін төрт  пайызға көтеруді тапсырғаны мәлім. Ондай тапсырманың экономиканың барлық саласына, соның ішінде инвестицияға, тауар айналымына да қатысы бар. «Инвестиция тарту бағытындағы жұмыстарды күшейтудеміз. Австрия делегациясы «Жайықмұнай», «Зениттехсервис» консорциумында болды.

Австрия кәсіпкерлеріне олардың тауарларын, қызметтерін сатып алуды ғана емес, облыс аумағында өз өндірістерін ашқанын және ірі жер қойнауын пайдаланушылардың жобаны кеңейту жұ-мыстарына қатысқандарын қалайтынымызды жеткіздік. Жергілікті кәсіпкерлер біріккен кәсіпорын құруға, серіктес болуға әзір», – деді облыстық инвестиялар, туризм және сыртқы байланыстар басқармасының басшысы Әнуар Ниетқалиев.

Бәсекелестік заманда батысқазақстандық кәсіпкерлерге озық технологиялары трансферттеуге, мамандарды оқытуға тұрақты серіктес қажеттігі сөзсіз. Мамандар инвесторлардың БҚО-ны Ресейге, Қытайға, Иранға экспортқа шығатын алаң деп қарастырғандары жөн деседі. Бұл кездесуден кейін австриялық компаниялардың өз тәжірибесін жергілікті компаниялар бірлесіп дамытқаны маңызды. Өйткені еуропалық технологияларды  тарту  ерекше  назарда.

Гүлбаршын  ӘЖІГЕРЕЕВА,

«Орал  өңірі»


38 231 адамға 59,9 миллион

Күні: , 27 рет оқылды

2017 жылғы 31 қаңтарда Мемлекет басшысы өзінің «Қазақстанның үшінші жаңғыруы: жаһандық бәсекеге қабілеттілік» атты Жолдауында ағымдағы жылдың 1 шілдесінен бастап мемлекет, жұмыс беруші мен азаматтардың ортақ жауапкершілігіне негізделген міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыруды енгізу туралы тапсырма берген болатын.


Қазақстан Республикасында «Міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыруды» енгізу қажеттілігі алғаш рет «Институттық реформаларды жүзеге асыру бойынша 100 нақты қадам» жоспары мен Елбасының 2014 жылғы 17 қаңтардағы «Қазақстан жолы – 2050: Бір мақсат, бір мүдде, бір болашақ» атты халыққа Жолдауында анықталған еді.

Елімізде 2015 жылдың 16 қарашасында «Міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру туралы» ҚР Заңы қабылданып, 2016 жылғы 22 желтоқсанда Мемлекет басшысы «Кейбір заңнамалық актілерге денсаулық сақтау және әлеуметтік-еңбек саласы мәселелері бойынша өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» Қазақстан Республикасының Заңына қол қойды. Мұнда «Міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыруды» енгізу мерзімін ауыстыру қарастырылған.

Аталған құжатқа сәйкес Медициналық сақтандыру қорына төленетін жарналар мерзімі 2017 жылғы 1 шілдеден 2018 жылғы 1 қаңтарға ауыстырылды.

Жұмыс берушілер, жеке кәсіпкерлер, жеке нотариустар, жеке сот орындаушылары, адвокаттар, кәсіби медиаторлар, азаматтық-құқықтық негіздегі келісім бойынша кіріс табатын жеке тұлғалардың Қорға төлейтін жарналары 2017 жылғы 1 қаңтардан 2017 жылғы 1 шілдеге ауыстырылды.

Жалдамалы жұмысшылардың жарна төлеу мерзімі бұрынғыдай 2019 жылдан басталады.

2018 жылдың 1 қаңтарынан бастап Қазақстан Республикасының тұрғындары міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру (МӘМС) аясында медициналық көмек алу және медициналық мекемені таңдау құқығына ие болады. Азаматтардың бірқатар санаттары үшін МӘМС жүйесіне жарналар мен төлемдер жасау 2017 жылдың 1 шілдесінен басталады. Келесі жылдың басынан бастап МӘМС тегін медициналық көмектің кепілдік берілген көлемі (ТМККК) бойынша қаржылық оператор және МӘМС аясындағы медициналық қызметтерді стратегиялық сатып алушы қызметін атқара бастайды.

Қазіргі таңда ҚР Денсаулық сақтау министрлігі «Әлеуметтік медициналық сақтандыру қоры» коммерциялық емес ұйыммен бірлесіп, міндетті сақтандыру қорының толыққанды жұмыс істеуі үшін қажетті құқықтық-нормативтік базаны, негізгі бизнес-үдерістерді, ақпараттық жүйелерін әзірлеу мен оларды бекіту бойынша жұмыстар атқаруда.

Айта кетерлігі, Қордың медициналық қызметтерді стратегиялық сатып алушы ретінде ұзақ мерзімді келісімдер арқылы бірыңғай тарифтік саясат бойынша жұмыс істеуі медициналық көмек пен дәрілік заттардың бағасын тұрақтандыруға мүмкіндік береді. Осылайша, МӘМС медициналық қызметтің халықтың барлық санаттары үшін тиісті көлемде қолжетімділігін қамтамасыз етуі тиіс.

Осыған орай, «Халықтың денсаулығы және денсаулық сақтау жүйесі туралы» Кодекстегі ТМККК аясындағы қызметтерді сатып алу мен ТМККК аясындағы дәрілік қамтамасыз етуді сатып алу құзырын облыстық, республикалық маңызы бар қалалық және астаналық денсаулық сақтау басқармаларынан алып тастау қарастырылған.

Бұл облыстық, республикалық маңызы бар қалалар мен астананың бюджеттерінен ТМККК-ға қатысты шығындарды алып тастап, қаржыны республикалық деңгейде шоғырландыруға мүмкіндік береді. Осылайша, қаржыларды республикалық, облыстық бюджеттерге бөлшектемей, вертикалды бақылау орнату арқылы тиімді пайдалануға мүмкіндік туады.

МӘМС енгізу мақсатында Министрлік құзырлы органдардың қатысуымен ақпараттандыру саласында «Медициналық қызметтерді пайдаланушылар регистрі», «Төлемдерді өңдеуді ұйымдастыру» ақпараттық жүйелерін әзірлеп, тестілеуден өткізді. Бұл жүйелерде міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру қорына аударылған жарналар мен төлемдер, азаматтардың мәртебесі (сақтандырылған/сақтандырылмаған) туралы ақпараттар сақталады.

Аталған жұмыстар аясында Министрліктің ақпараттық жүйесін басқа мемлекеттік органдардың (Әділет министрлігі, Ұлттық экономика министрлігі, Қаржы министрлігі, Ішкі істер министрлігі, ҚР Жоғарғы Соты) ақпараттық жүйелерімен интеграциялау жоспарлануда. Медициналық қызметтерді сатып алуға қатысты бизнес-үдерістерді автоматтандыру үшін («Медициналық қызмет көрсетушіні таңдау» және «Шарттасу») «Ресурстарды басқару жүйесі» ақпараттық жүйесінің «Мердігерлер регистрі» модулін іске қосу бойынша жетілдіру жұмыстары жүргізілуде. «Электрондық үкімет» шлюзі арқылы мемлекеттік органдардың 8 ақпараттық жүйесімен интеграциялау жоспарланып отыр.

МӘМС-ті енгізу бүкіл денсаулық сақтау жүйесін реформалаумен бірге кешенді түрде жүргізіледі.

Денсаулық сақтау саласындағы жаһандық мәселелер (жұқпалы емес аурулардың өсуі, жаңа технологиялар енгізілуіне байланысты саладағы ресурс тапшылығының өсуі, егде жастағы тұрғындар санының өсуі) бұл салаға кететін шығындардың көбеюіне әкелуде.

Халықаралық тәжірибе міндетті медициналық сақтандырудың енгізілуі аталмыш мәселелерді шешуге ықпал етіп, денсаулық сақтау жүйесінің қаржылық тұрақтылығын қамтамасыз ететінін көрсетіп отыр.

Міндетті медициналық сақтандырудың енгізілуімен қатар, денсаулық сақтау саласына жұмсалатын қаржы өсіп, бұл медициналық қызметтің жоғары сапасы мен қолжетімділігін қамтамасыз етуге ықпал етеді.

МӘМС-ті енгізудің мақсаты – медициналық көмек көрсетудің мемлекет, жұмыс берушілер мен азаматтардың ортақ жауапкершілігіне негізделген тұрақты міндеттемелер жүйесін қамтамасыз ету. Осылайша, бұл жүйеде әрбір тараптың денсаулық сақтау жүйесіндегі орны нақты белгіленген.

Қазіргі бюджеттік үлгімен салыстырғанда, МӘМС-тің келесі артықшылықтары бар: денсаулық сақтау үшін ортақ жауапкершілік (мемлекет, жұмыс беруші, адам), әлеуметтік бағдар, МӘМС-тің міндетті сипат, теңдей қолжетімділік (табысы мен жарна көлеміне қарамай, барлығы МӘМС аясында тиісті медициналық көмек ала алады), медициналық мекемелер арасындағы бәсекелестік, медициналық қызмет сапасының артуы, стратегиялық сатып алулар, денсаулық сақтау жүйесі үшін қосымша қаржыландыру, бейресми төлемдердің азаюы.

2017 жылдың 1 шілдесінен бастап жұмыс берушілер, жеке кәсіпкерлер, жеке нотариустар, жеке сот орындаушылары, адвокаттар, кәсіби медиаторлар, азаматтық-құқықтық негіздегі келісім бойынша кіріс табатын жеке тұлғалардың жарналары, әлеуметтік медициналық сақтандыру қорына аударылуда. Батыс Қазақстан облысы бойынша 38 231 адамға 59,9 млн. теңге аударылды.

Бүгінгі таңда МӘМС барысында туындайтын мәселелерді шешу үшін ақпараттық-түсіндіру, МӘСҚ-тың қаржылық тұрақтылығын қамтамасыз ету, ақпараттық деректер базасын жинақтау, оның интеграциясын дайындау және нормативтік-заңнамалық актілер дайындау жұмыстары жалғастырылып жүргізіліп жатырғанын айта кеткен жөн. Соның ішінде 3-ші ке-зең мерзімінде Қазақстан Республикасында міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыруды енгізу бойынша ақпараттық-түсіндіру жұмыстарын (АТЖ) өткізу мәселелері бойынша үстіміздегі жылдың 1-ші қаңтарынан бастап 15 тамыз аралығында 2 348 кездесу өткізіліп, 367 643 адам қамтылды.

Міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыруды енгізу бойынша ақпараттық-түсіндіру жұмыстарының 3-ші кезеңі 2017 жылдан бастап жүргізіліп келетіні бәрімізге мәлім. Барлық атқарылып келген ақпараттық-түсіндіру жұмыстарының арқасында халқымыз міндетті әлеуметтік медициналық сақтандыру жөнінде хабардар болды. Алайда осы жұмыс ары қарай жалғасын табуы үшін ақпараттық-түсіндіру жұмыстары жалғастырылады.

Өз тілшіміз


Машина жасаушылар өзгерістерге бейім

Күні: , 24 рет оқылды

Кеше Оралдағы облыстық қазақ драма театрында «Мұнай-газ саласы үшін машина жасау кіші кластерін дамыту» тақырыбында форум өтті. Басқосуға облыс әкімінің орынбасары Игорь Стексов және мемлекеттік құрылымдардың, даму институттарының, ұлттық, ірі жер қойнауын пайдаланушы компаниялардың, жоғары оқу орындарының, Ресейдің Самара облысының, Атырау және Батыс Қазақстан облыстарының өкілдері қатысты.


Форум шеңберінде шараға қатысушылардың назарына өңірдегі машина жасау компанияларының, ірі және орта кәсіпорындардың, құрылыс индустриясының, жоғары және орта арнаулы оқу орындарының өнімдері көрмесі ұсынылды.

Аталмыш бірінші форумға «Қош келдіңіздер» айтқан облыс әкімінің орынбасары Игорь Стексов аймақтың тарихи қалыптасқан мамандануына орай ұлттық кластер аясында облыстың «Машина жасау» кіші кластерін дамыту анықталған үш облыстың бірі екендігіне тоқталды. – Кіші кластерді қалыптастыру консорциум шеңберінде кооперация тәжірибесін тереңдетуге, кластерге қатысушылардың өзара жаңа технологияларды алмасуларына, жаңа кәсіпорындар құруға, машина жасаушылардың бәсекеге қабілеттілігін көтеруге мүмкіндік береді, – деген Игорь Стексов саланың дамуына жан-жақты тоқталды.

«Орал» әлеуметтік-кәсіпкерлік корпорациясы» АҚ облыстағы машина жасау кіші кластерінің басқарушы комитеті болып табылады. Ол кіші кластерге кіретін машина жасаушыларды, ғылыми-зерттеу институттарын, ЖОО-ларды, мұнай-газ өндірумен айналысатын «ҚПО», «Жайықмұнай» компанияларының жұмыстарын үйлестіріп, кластерді дамытуға бағыттайды. Форумда аталмыш АҚ-ның басқарма төрағасының орынбасары Артур Досқалиев өңірдегі машина жасау саласының дамуы және келешегі жайында толыққанды сараптама жасады.

– Дағдарыс күшейген, өткен үш жыл ішінде өңірдегі мұнай және газ өндіру, мұнай өңдеу, металлургия, тамақ өнеркәсібі салаларының экономикалық көрсеткіштері төмендеді. 2015 жылы машина жасау саласы оң динамиканы көрсетті. Оған 18 пайыз өсім тән болып, 2014 жылғы көрсеткішпен салыстырғанда 118 пайызды құрады. 2016 жылы мұнай баррелінің бағасы төмендеп, 46 АҚШ доллары болса, машина жасау саласы өсімнен ауытқымады. Саладағы өсім 2014 жылы баррелдің бағасы 100 АҚШ доллары болған кездегі деңгеймен салыстырғанда 54 пайызға өсті. Мұның өзі машина жасау саласының мұнай бағасының өзгеруінен жоғары көрсеткіштерге ие болатынын айқындайды. Мұнай бағасы төмендеген кезде импорттық өнімдер кейінге сырылып, жергілікті өнімдерге басымдық беріледі. Біздің машина жасаушылар осындай өзгерістерге бейімделіп алған, – деді Артур Досқалиев. Оның айтуынша, облыста 10 машина жасаушы зауыт жұмыс істейді. Олар негізінен машина жабдықтарын жөндеумен, орнатумен (машина жасау саласы өнімдерінің 46%-ын құрайды), машина жасаумен (19,3%), электртехникалық бұйымдар өндірумен (15,5%), мұнай-газ саласына жабдықтар шығарумен (15,5%), көлік құралдарын (4%-дан төмен) шығарумен айналысады. Бұл саладағы жергілікті мазмұн – 85%-дан астам.

Басқосуға қатысушылардың пікірлерін малдансақ, машина жасау саласына инноваторлық, жаңа технологияларды қолдану тәжірибесі тән. Аталмыш саладағы  әлемдік көшбасшылар, соның ішінде АҚШ-та инновациялық өнімдер шамасы 50%-дан асады, яғни олар уақыт көшінен қалмай, озық келеді. Ондағы үш компанияның бірі инновацияны тұрақты енгізіп отырады және олар тапқан табыстарының 2,7%-ын инновацияға жұмсайды. Ресейде шығарылатын өнімдердің 30%-ы инновациялық, инновация енгізетін кәсіпорындар үлесі 9,5%-ды құрайды, инновацияны жасақтауға, енгізуге жұмсалатын шығындар 1% шамасында. Қазақстан ондай көрсеткіштермен мақтана алмайды. Еліміздегі кәсіпорындар инновация енгізуге 1%-дан төмен қаржы жұмсайды. Ал инновацияға «құштар» кәсіпорындар үлесі 5% шамасында. БҚО-да  шығарылатын өнімдердің ішіндегі инновациялық өнімдер 4%-ды, инновация енгізген кәсіпорындар 3%-ды  құрайды. Өңірдегі машина жасаушылар инновацияны аз енгізеді. Өйткені оны енгізу үлкен инвестицияны қажет етеді. Инновация енгізу өндіріс ошақтарын жаңғырту арқылы жүргізіледі. Өңірдегі машина жасаушылардың «бас ауруы» – негізгі өндірістік құралдардың ескіруі, бұл, әсіресе, ХХ ғасырда салынған  өндірістік орындарға тән.

Технологиялық жағынан дамымай, уақыттан қалыс қалу бәсекеге қабілеттілікті төмендетеді. Сондай-ақ машина жасаушылардан ASME, IPI, ASNI сынды жоғары стандарттар талап етіледі, әзірге өңірдегі еш кәсіпорында мұндай стандарттар енгізілмеген. Мемлекет тарапынан машина жасаушыларға нақты қолдау шаралары қарастырылмаған. Жер қойнауын пайдаланушылар тарапынан тапсырыстар аз. Сала кәсіпорындары арасындағы кооперацияның болмауы да аяққа «тұсау». Сондықтан жиында ірі тапсырыс беруші саналатын «ҚПО б.в» компаниясына жергілікті машина жасаушылар-мен байланысты нығайту бағытындағы ұсыныстар айтылды.

– Машина жасау кластерінің негізгі мақсаты – ғылымды, бизнесті және өндірісті өзара байланыстырып, жұмыстарын ұштастыру, мамандар даярлау. Осы бағытта бірқатар жұмыстар жасалуда. Жәңгір хан атындағы БҚАТУ-дағы машина жасау саласына оқытылатын студенттер өндірістік кәсіпорындарда тәжірибеден өтеді, жұмысқа орналасады. «ҚазИИТУ»-да бағдарламашы мамандар даярлауды қолға алудамыз.  Ресейдің Санкт-Петербор қаласынан оқытушы-ғалымдарды, маманданған кәсіпорын өкілдерін шақырттық. Онда тек студенттерді емес, кәсіпорындардың мамандарын да оқыту жоспарланған. «ТШО», «ҚПО» компанияларына ұдайы тапсырыс орналастыру мүмкін емес, сондықтан трансұлттық компанияларға жергілікті зауыт-кәсіпорындардың әлеуетін таныстыру, екі жақты байланыс орнату маңызды. Сондықтан дүниежүзілік сайт құрып, оған жергілікті кәсіпорындар жөнінде мағұлмат орналастырмақпыз, – деді «Машзауыт» кон-сорциумының жетекшісі Көшербай Айғожаұлы.

Басқосуда Қазақстан машина жасаушылар одағы басқарма төрағасының орынбасары Темірлан Алтаев жалпы саладағы өзекті мәселелерді қозғап, кластерді дамыту жайына тоқталды. Оның айтуынша, бүгінде бұл салада жұмыс істеймін дейтін маман ағылшын тілін жетік білуі тиіс, сондай-ақ жоғары оқу орындары мен жұмыс берушілер арасында тығыз қарым-қатынас орнығуы керек. «Топан» ЖШС-ның бас директорының орынбасары Ғайса Жұмалиев жиынға қатысушыларға компанияның жетістіктері мен кәсіпорынның әлеуетімен таныстырды. «Advantage Kazakhstan» ЖШС-ның бас директоры Дмитрий Родин трансұлттық компаниялармен байланысты нығайту жайын айтса, Самара облысының кластерлік инжинирингтік орталығының жетекшісі Сергей Корнилов мұнайгаз саласына қызмет көрсететін пилотсыз ұшақты БҚО-да бірлесіп шығаруды қолға алатындарын сөз етті. Ал «ҚПО. б.в.» компаниясының өкілі Бақытжан Досқазиев жиынға қатысушылардың сұрақтарына жауап берді.

Форум соңында «ҚазМұнайГаз» ҰК» АҚ және «Орал» ӘКК» АҚ арасында мұнайгаз кластерін дамыту, оған қатысты машина жасау саласын дамыту, жергілікті сатып алуды ұлғайту мақсатында өзара ынтымақтастық туралы меморандумға «ҚазМұнайГаз» компаниясы департаментінің директоры Абат Нұрсейітов және «Орал» ӘКК» АҚ  басқарма төрағасының орынбасары Артур Досқалиев қол қойды.

Гүлбаршын ӘЖІГЕРЕЕВА,

«Орал өңірі»


Марқа еті Иранға экспортталуда

Күні: , 21 рет оқылды

«Батыс  Марка Ламб»  ЖШС  шілде  айында  Иранға  алғаш  рет  18 тонна  ет  экспорттады.  Ет  өңдеу  кешені  салқындатылған  марқа  етін  екінші  мәрте  сыртқа  шығаруға  қам  жасауда.


Аталмыш серіктестіктің директоры Руслан Темірболаттың айтуынша, серіктестік Иран тарапымен 1500 тонна марқа етін экспортқа шығару жөнінде келісімшарт жасаған.  Бұрын елімізде тек қой етін өндіру субсидияланса, биылдан бастап марқа өсіруге субсидия бөлінеді. «Ауыл шаруашылығындағы әлемдік тәжірибеге сәйкес оңды өзгерістер мал шаруашылығымен айналысатындарға үлкен көмек.

Біздің кәсіпорынға өнім тапсырушыға бағаны өзіміз белгілейміз және оның үстіне әр бас марқа үшін 1500 теңге субсидия бөлінеді», – деді Руслан Рамазанұлы.

Компания облыстың бірқатар шаруашылығымен сойысқа қозыларды қабылдау жөнінде келісімшартқа отырған. Иранға шығарылған өнімнің алғашқы легіне Қазталов, Ақжайық, Жаңақала аудандары шаруашылықтарының малы сойылған. Екінші кезекте осы аптада ұшақпен екі рейспен Иранға 36 тонна ет жеткізіледі. Бұған негізінен Жаңақала ауданындағы «Бірлік» мал зауыты» ЖШС-ның марқаларын қабылдау жөнінде келісім бар.

– Иранның мұсылман мемлекеті екені белгілі, сондықтан салқындатылған етті елдеріне алып кетуге өздері келеді. Иран тарапынан технолог, имам, ветеринарлық дәрігер келіп, сойылатын малдың жай-күйін көздерімен көрді. Мал тапсырушылардан қойды базар нарқына байланысты бағаға қабылдаймыз. Қазір баға шамамен 1000-1050 теңге шамасында, – деді  Р. Темірболат.

Оның айтуынша, өткен жылы Ресейдің Мәскеуге, Санкт-Петербор қалаларына ет экспорттау жөнінде келісімдер жасалған. Енді алдағы қыркүйек айында солтүстіктегі көршіге бөлшектелген марқа етін жеткізу басталады деп күтілуде.

Гүлбаршын  ӘЖІГЕРЕЕВА,

 «Орал  өңірі»


6,9 млрд. теңгенің алты жобасы жүзеге асырылмақ

Күні: , 53 рет оқылды

IMG-20170801-WA0002


Сейсенбіде  Батыс  Қазақстан өңірлік  коммуникациялар  қызметі  алаңында  «Аймақтағы  шағын  және орта кәсіпкерлікті  мемлекеттік  қолдау  шаралары» тақырыбында  кезекті  баспасөз  мәслихаты  өтті.


Брифингке облыстық кәсіпкерлік және индустриялық-инновациялық даму басқармасы басшысының орынбасары Бақдәулет Ибраимов және «Даму» кәсіпкерлікті дамыту қоры»  АҚ аймақтық филиалының директоры Ербол Иденов қатысты.

Алғашқы сөз кезегін алған Б. Ибраимов өңіріміздегі кәсіпкерліктің даму барысы жөнінде баяндады. Оның сөзінше, бүгінгі таңда өңірімізде 48 мыңға жуық кәсіпкерлік нысандары тіркелсе, соның 37 мың 800-і белсенді жұмыс істеп тұр. Экономикалық белсенді халықтың үштен бір бөлігі шағын және орта кәсіпкерлікте қызмет етеді. Ағымдағы жылдың 1 тоқсанында кәсіпкерлік нысандары 312 млрд. теңгенің өнімін өндірді. Кәсіпкерлікті жанжақты дамытуды көздеген «Бизнестің жол картасы – 2020» бағдарламасы жүзеге асырылғалы облыста несие және инфрақұрылым жеткізу түріндегі 713 жоба мемлекеттік қолдауға ие болып, оның жалпы сомасы 85,6 млрд. теңгені құрады.

– Бірыңғай бағдарламаны жүзеге асыру үшін ағымдағы жылы 1,6 млрд. теңге бөлінді, оның ішінде несиелер бойынша пайыздық мөлшерлемені субсидиялауға – 1,4 млрд. теңге, кепілдеме беруге – 94 млн. теңге, гранттық қаржыландыруға – 47 млн. теңге қарастырылды.

Биыл жыл басынан бері БҚО Үйлестіру кеңесінің 17 отырысы өтіп, онда екінші деңгейлі банктер берген несиелердің пайыздық мөлшерлемесін субсидиялау бойынша жалпы құны 9 млрд. теңгені құрайтын 79 жоба мақұлданды. Бүгінгі таңда өз ісін жаңадан бастаған жас кәсіпкерлер арасында қайтарымсыз гранттық қаржыландыру үлкен сұранысқа ие. Мысалы, ағымдағы жылы 19 кәсіпкер жалпы құны 47 млн. теңгені құрайтын грантқа қол жеткізді (соның ішінде 14 кәсіпкер ауылдан).

Индустрияландыру картасы аясында II бесжылдықта (2015-2019 ж. ж.) жалпы құны 83,4 млрд. теңгені құрайтын 22 жоба жүзеге асырылуда, нәтижесінде 1224 жаңа тұрақты жұмыс орны ашылмақ. 2015-2016 жылдары жалпы құны 72,7 млрд. теңгені құрайтын 12 жоба іске қосылды. Нәтижесінде 1800 жұмыс орны, соның ішінде 595 тұрақты жұмыс орны ашылды.

Ағымдағы жылы кәсіпкерлікті қолдау картасы шеңберінде құны 6,9 млрд. теңге болатын алты жобаны іске қосу жоспарлануда. Осы жобалар жүзеге асқан жағдайда 558 жұмыс орны, соның ішінде 416 тұрақты жұмыс орны ашылмақ. Бұл жобалар жөнінде таратып айтар болсақ, олар электр қалқандары жабдығы өндірісін ұйымдастыру бойынша – («ОралЭлектрик» ЖШС), Макаров кірпіш зауытының құрылысы, асфальт-бетон зауытының құрылысы («Бірлік» ЖШС), құрғақ тағам өндіру цехы («Казкон» кондитерлік фабрикасы), жылына 6000 тонна құс етін өндіретін фабрика («Жайык Агро ЛТД» ЖШС) және макарон өндіру фабрикасының құрылысы («Желаев нан өнімдері комбинаты» АҚ).  Қазіргі таңда электр қалқандары жабдығы өндірісін ұйымдастыру («ОралЭлектрик» ЖШС) және Макаров кірпіш зауытының құрылысы аяқталып, іске қосылды.

Картадан тыс жалпы құны 9,1 млрд. теңге болатын алты жоба қолға алынды. Олар есік-терезе өндірісі («СтеклоСервис» ЖШС), Сэндвич-панель өндірісі («Агран» ЖШС),   Асфальт зауытының құрылысы («АдалАрна» ЖШС), Аяқ-киім тігу фабрикасы («Асар» ЖШС), БАСК құрылыс көлік-логистикалық орталығы («Еуразиан Логистик» ЖШС) және мал өнімін өңдеу цехы құрылысы («Кублей» ЖШС). Бұл жобалар ағымдағы жылы іске қосылады деп жоспарлануда, нәтижесінде 550 жұмыс орны ашылмақ.  Бұдан басқа алдағы уақытта, дәлірек айтсақ, 2018-2019 жылдары 491 жұмыс орны, соның ішінде 213 тұрақты жұмыс орны бар жалпы құны 3,7 млрд. теңгені құрайтын төрт жоба іске асырылады деп күтілуде. Олар Керамикалық кірпіш зауыты («134» ЖШС), химиялық өндірістік база құрылысы («Топан» ЖШС), БҚО-да минералды ұнтақ, сұйық натрийлі шыны және пеношыны өндірісі зауытының құрылысы («Foamsil» ЖШС) және  шағын катерлер өндірісін жаңғырту және ұлғайту («НИИ «Гидроприбор» АҚ).

Үстіміздегі жылы «Ауыл шаруашылығын қаржылай қолдау қоры» АҚ-мен бірлесіп, агроөнеркәсіп кешеніндегі жобаларды қаржыландыру тәжірибесін одан әрі қарай жалғастыру көзделуде. Ол үшін облыстық бюджет пен аталмыш қордың әрқайсысынан 300 млн. теңгеден қаражат қарастырылады. Сондай-ақ «Даму» кәсіпкерлікті дамыту қоры» АҚ екінші деңгейлі банктермен бірлесіп қаржыландыру үшін 700 млн. теңгеден қаржы бөлмек, – деген Бақдәулет Ибраимов мемлекеттік-жеке әріптестік бағдарламасы арқылы сегіз жоба қолға алынғанын да қаперге салды. Оның сөзінше, мемлекеттік-жеке әріптестік бағдарламасы бойынша қазіргі таңда төрт балабақша, бір дене шынықтыру-сауықтыру кешенінің құрылысы жүруде. Сондай-ақ биыл Орал қаласындағы №7 емхана мен  №8 орта мектептің асханасын сенімгерлік басқаруға беру  мәселесі  шешілмек.

Өз кезегінде сөз алған Ербол Иденов халыққа шағын несие беру мәселесіне кеңінен тоқталды. Оның айтуынша, қалалық жерлерде осы мақсатқа 294,7 млн. теңге және кепілдеме беруге 36 млн. теңге қаржы жұмсау жоспарлануда. Өткен 2016 жыл ішінде Батыс Қазақстан облысында субсидиялау бойынша жалпы құны 20,4 млрд. теңге құраған 111 келісімшарт жасалған. Биылғы жылдың алғашқы алты айында жалпы несие портфелі 8 млрд. 123,7 млн. теңге болатын 69 жоба бойынша сусбсидиялау келісмшартына қол қойылған. Жалпы, бағдарлама басталғалы бері несие портфелі 86,7 млрд. теңге болатын  603  жоба  мақұлданды.

«Екінші деңгейлі банктерден несие алу барысында кепілдеме жетіспесе, кәсіпкер субсидиялау бағдарламасы аясында «Даму» қорының кепілдемесін ала алады.

Яғни, жұмыс істеп отырған кәсіпкердің банкке қойған кепілдемесінің құнынан екі есе артық мөлшерде несие алуына мүмкіндігі бар. Шаруасын енді бастаған кәсіпкерге, біздің қорымыз алатын несиесінің 85 пайызы көлемінде кепілдеме береді. Ағымдағы жылдың алғашқы алты айында жалпы құны 490,8 млн. теңге құрайтын 24 кепілдеме бердік», – деді Ербол Иденов өз сөзінде.

Баяндамашылардың мәлімдеуінше, «Бизнестің жол картасы – 2020» бағдарламасы шеңберінде кәсіпкерлікті қаржысыз қолдау шаралары да табысты іске асырылуда. Мысалы, «Назарбаев Университеті» бизнестің жоғары мектебі (Астана қаласы) базасында қолға алынған «Шағын және орта бизнес топ-менеджментін оқыту» жобасы шетелдік оқыту орталықтарын қатыстыру арқылы білім беруді көздейді. Оқыту тегін. Жоба басталған уақыттан бері облыстың 64 кәсіпкері осы жерде оқыды. Шалғай аудандардағы кәсіпкерлерге ақпараттық және кеңес беру бағытында 2013 жылдан бері кәсіпкерлерді мобильді қолдау орталығы жұмыс істеп, арнайы жабдықталған автобус  жүруде.

Қор 2016 жылдан бастап халықтың кәсіпкерлік салаға ынтасын оятуға, қабілетін қалыптастыруға қажетті Стартап жобаларды қолдауға бағытталған «Жаңа бизнесті ашуға қолдау» жобасын қолға алды. Былтыр аталмыш жоба аясында 86 кәсіпкер оқудан өтсе, биыл жылдың алғашқы алты айында 43 кәсіпкер оқыды, олардың 17-сі Стартап жобасы арқылы  біліктіліктерін  арттырды.

Өткен жылы кәсіпкерлерге қызмет көрсету орталығы арқылы жеке ісін бастаған тұрғындарға 4 мыңнан аса көмек-кеңес берілсе, ағымдағы жылдың алғашқы алты айында ақыл-кеңес түріндегі  қызмет  саны 2734-ке жетті.

Жиын соңында сала мамандары журналистер тарапынан қойылған  сұрақтарға  жауап  берді.

Айша  ӨТЕБӘЛІ,

«Орал  өңірі»


41 жобаны инвесторлар қаржыландырмақ

Күні: , 29 рет оқылды

IMG_0918


Березовтықтарды  көшіру  тамыздың  ортасынан  кешікпей  басталуы  керек.


Миланда өткен «ҚПО б.в.» компаниясын бірлесіп басқару бойынша комитет жиналысы кезінде облыс әкімі Алтай Көлгінов дәл осындай міндет қойды. Өңір басшысы атап өткендей, биыл облыста жол, тұрғын үй, әлеуметтік нысандар салу сынды 41 жобаны жүзеге асыру жоспарланып отыр. Олар жер қойнауын игерушілер тарапынан жүргізілмекші.

– «ҚПО б.в.» компаниясының 2017 жылға арналған әлеуметтік-инфрақұрылымдық аударымдары есебінен облыс көлеміндегі жалпы ұзындығы 70 шақырым болатын жолдарды жөндеу, соның ішінде Орал қаласында 19 шақырымы, депо көпірін қайта салу жоспарланған.

Жер қойнауын игерушілердің қаржылары үш көп пәтерлі үйдің (273 пәтер), бір орта мектеп пен дене шынықтыру-сауықтыру кешені, Ақсай қаласы мен Бөрлі ауылында қос бірдей балабақшасы құрылысына, Оралдың үш көшесі мен әуежайға дейінгі жолды жарықтандырудың бетон тіректері мен әуе желілерін жер асты желілеріне ауыстыру, қуат үнемдейтін шамдар орнату, әлеуметтік нысандар жөндеу, инженерлік желілер тартуға, жол салуға бағытталды. Бұдан басқа Бөрлі ауданы Аралтал ауылында 100 тұрғын үй құрылысы аяқталады.

Барлық жоба уақтылы және сапалы түрде орындалуы керек, — деді Алтай Сейдірұлы.

Жиын барысында, сондай-ақ «ҚПО б.в.» тарапынан сатып алу кезінде жергілікті қамту көлемін арттыру бағытындағы жұмыстарды белсенді жүргізу жөнінде де келісімге қол жеткізілді. 2016 жылдың қорытындысы бойынша Қарашығанақ жобасындағы қазақстандық қамту көлемі 51,6 пайызға жетіп, 530 млн. АҚШ долларын құрады.

Сәкен   ӘБІЛХАЛЫҚОВ,

«Орал  өңірі»


Италиялық инвесторлар өңірімізге келмек

Күні: , 34 рет оқылды

IMG_0809 (1)


Шілденің  13-і  күні  Италияның  Милан  қаласында  облыс әкімі Алтай Көлгінов  бастаған  батысқазақстандық  делегацияның  қатысуымен  бизнес-форум  өтті.  Елбасының  республикамызға  инвестиция  тарту  жөніндегі  тапсырмасына  сәйкес  ұйымдастырылған  форумға  «ҚПО б. в.»  компаниясының  және  италиян-қазақ  сауда  палатасының  өкілдері  қатысты.


Шараға келген инжиниринг пен мұнайгаз саласына құрал-жабдық шығарумен айналысатын италияндық ірі компаниялардың басшыларына Батыс Қазақстан облысы экономикасының негізгі салалары, инвестициялық әлеуеті, өңірді мұнайгаз кластеріне бағытталған машина жасау орталығына айналдыру турасындағы іс-шаралары  таныстырылды.

– Мемлекет басшысы өз Жолдауында ауыл шаруашылығы саласын экономиканың драйверіне айналдыру қажеттілігін айтқан еді. Еліміздің басқа өңірлеріндегі секілді бізде де бұл сала жақсы дамыған. Табиғи, экологиялық таза өнімдерді шығаруға мүмкіндік мол. Сөйтіп, еліміздің батыс аймағының агроөнеркәсіп өнімдеріне деген сұранысын толығымен қанағаттандыруға болады. Сонымен қатар ЕАЭО мен ЕО елдеріне де азық-түлік экспортының көлемі жыл өткен сайын артып келеді. Бұл бағытта шетелдік инвесторлар үшін түрлі жеңілдіктер қарастырылғанын да айта кеткім келеді. Сол себепті италияндық кәсіпкерлерді осы салаға инвестиция салуға шақырамын. Жалпы, шетелдік компаниялардың облысымызға инвестиция салуға қызығушылығы зор. Оған кабельді-сымды өнімдер шығарумен айналысатын кәсіпорын, жылыжай шаруашылығының құрылысы, заман талабына сай келетін жаңа қонақүй салу жобалары мысал бола алады. Ресейдің бес бірдей губерниясымен шектесетін және жедел қарқынмен дамып келе жатқан облысымызда басқа да түрлі жобалар бар.

Бүгінгі шараны пайдаланып, сіздерді және сіздер арқылы өзге де италияндық кәсіпкерлерді Елордамызда өтіп жатқан «ЭКСПО – 2017» көрмесін тамашалауға шақырамын. Сонымен бірге Орал қаласында дәстүрлі түрде өтетін «WestKazInvest – 2017» форумына да шақырғым келеді. Онда шетелдік қонақтарға отандық кәсіпкерлермен кездесіп, өзара пікір алмасу, жаңа өнім түрлерін шығару, бірлескен кәсіпорын құру турасында келісіммен уағдаластық жүргізуге барлық жағдай жасалады, – деді Алтай Сейдірұлы.

Жиын барысында өңіріміздегі индустриалды аймақты дамытуға италияндықтар  да өз үлестерін қоса алатындары айтылды. «ҚПО  б. в.» компаниясының қатысуымен жүзеге асырып жатқан жобаның өңірді мұнайгаз кластеріне бағытталған машина жасау орталығына айналдыруға қосар үлесі зор.

Форумнан соң облыс әкімі италияндық компания басшыларымен жеке кездесті. Соның нәтижесінде ірі инвесторлар облыстың бизнес әлеуетімен жан-жақты танысу үшін Ақ Жайық өңіріне арнайы  баратындарын  жеткізді.

Айта кету керек, 2016-2017 жылдары облыс әкімдігінің қолдауымен мемлекеттік және салалық бағдарламалар аясында отандық өндіріс орындары жаңғыртылып, жаңа кәсіпорындар ашылуда. Олардың ішінен Орал трансформатор зауыты базасындағы әлемге танымал «АВВ» маркасындағы электрқалқан құрылғыларының, «Конденсат» АҚ базасында экологиялық класты «Еуро-5» мотор майының және Орал сауда-өнеркәсіп компаниясы өндірістік цехтарын жаңғыртып, жетекші неміс технологиясын қондырудың арқасында полимер құбырлар шығару  өндірісін  айтуға  болады.

Облыс  әкімінің  баспасөз  қызметі


БҚО, Орал қаласы, Мұхит көшесі, 57/1
zhaik_presscenter@mail.ru
oral_oniri@inbox.ru
support@oraloniri.kz

Орал өңірі" газетінің бас редакторы: 51-25-80
Бас редактордың орынбасарлары: 24-17-08, 54-18-08
Жауапты хатшы: 54-38-22
Тілшілер: 50-66-88, 51-50-34
Жарнама бөлімі: 51-51-09
Яндекс.Метрика