«Ең дәмді бауырсақ»

Күні: , 72 рет оқылды

Жуырда Теректі ауданына  қарасты  Долин  ауылында  «Рухани  жаңғыру» бағдарламасы  аясындағы «Ұлттық мәдениетті  дамыту»  атты  мерекелік көпшілік  шара  өтті.

«Ең дәмді бауырсақ» және ұлттық ойындар бойынша сынға түскен ауыл тұрғындарының ешқайсысы да аянып қалмады. Жеңгелеріміз бен келіндеріміз қазақтың ұлттық тағамы, әсіресе, кішкентай балалардың сүйікті дәмі – бауырсақты дайындаудың түрлі құпияларымен бөліссе, ер-азаматтар қазақ күресі, гір көтеру, бес асық, қой көтеру, тоғызқұмалақ сияқты спорт түрлерінен күш сынасты. Ал ақ жаулықты апа-әжелеріміз бұл күндері ұмыт бола бастаған ұлттық қолөнеріміз – ұршық иіруден шеберлік жарыстырды. Мәдениет үйінің алаңына ақ шаңқан киіз үйлер тігіліп, дастарқан жайылып, әр көшенің тұрғындары ән мен биден шашу шашып, мерекенің көркін қыздырды. Ұлттық салт-дәстүрімізді жаңғыртып, төл өнерімізді дәріптейтін тағылымды шараның барша сән-салтанатымен, жөн-жоралғысымен өтуіне ауылдың үлкен-кішісі тегістей атсалысты.

Дарья Кошта қызықты әрі тартысты өткен балалар арасындағы бес асықтың жеңімпазы атанса, Алина Брюшко екінші орынды, ал Ырысты Құрақова үшінші орынды иеленді. Ересектер арасындағы бес асық сайысының бас жүлдесін Анар Қалауова жеңіп алды. Ал Майра Шәріпова мен Айнұр Үмбетиярова келесі жүлделі орындарды өзара бөлісті. Тоғызқұмалақ ойынында бірінші орынға Әли Нұржан лайық деп танылса, Арда Ысқақова екінші орынға, ал Аймара Амантаева үшінші  орынға табан тіреді. Қазақ күресінен бас жүлдені Нұржан Құлниязов қанжығасына байлады. Ал Мейірбек Мәжит екінші орынды еншіледі. Фарит Шәріпов пен Ерік Ерғалиев үшінші жүлдені тең бөлісті. Есесіне қой көтеру сайысында Мейірбек Мәжитке тең келер ешкім болмады. Долин ауылының ең дәмді бауырсағын пісіріп, ауылдастарының мақтау-мадағын естіген Шолпан Мұхтарова, Бақытгүл Үмбетиярова, Бибігүл Мұсаева және Майра Шәріповаға ауыл әкімі Талғат Манатауовтың арнайы алғысхаты мен естелік сыйлық табысталды.

Юлия  ШӘРІПОВА,

Долин  ауылдық  округі  әкімі аппаратының  жетекші  маманы,

Теректі  ауданы


Марабай жыраудың мүсіні

Күні: , 37 рет оқылды

Кеше Теректі аудандық мәдениет үйінің алаңында қазақтың атақты жырауы, Теректі ауданының тумасы, жасынан өлең-жырға құмар болып, ақындық- жыраулық өнерге машықтанған, атақты Шернияз ақыннан үлгі алған, Жұмырбай, Көкейқыз, Базар, Қашаған, Сүгір ақындармен айтысқан эпостық шығармаларды көрнекті насихаттаушылардың бірі – Марабай Құлжабайұлының туғанына 177 жыл толуына орай мүсін ашылды.

Елбасының «Рухани жаңғыру» бағдарламасы аясында іске асқан игі шараға аудан әкімі Кәрім Жақыпов, өлкетанушы Жайсаң Ақбаев, ақын, Қазақстан Жазушылар одағының мүшесі, ҚР мәдениет саласының үздігі Айтқали Нәріков пен аудан тұрғындары қатысты.

— Бүгін – ауданымыздың мәдени өмірінде ерекше есте қалар тарихи күн. Қазақ ауыз әдебиетінің озық үлгілерін көрнекті насихаттаушы, әрі ақын, әрі жырау Марабай Құлжабайұлы мүсінінің ашылуына жиылып отырмыз. «Рухани жаңғыру» бағдарламасына сай еліміздің барлық аймағында жергілікті тарихи тұлғаларды ардақтау, олардың тарихи еңбегі мен рухани мұрасын жұрт жадында жаңғырту, шығармаларын халықтың ортақ игілігіне айналдыру үрдісі басталғаны баршаңызға мәлім. Осы орайда жерлесіміз Марабай жыраудың әдебиетімізге қосқан үлесін дәріптеп, бүгінгі жас ұрпақтың зердесіне жеткізуді борышымыз деп санаймыз. Марабай Құлжабайұлы – алмағайып заманда өмір сүріп, өзі туған өңірдің тарихи кезеңі мен тұлғаларын жырлаған пайымды парасат иесі. Оның шығармалары мәңгілік рухани мұра болып қала бермек, — деді салтанатты шарада аудан әкімі Кәрім Жақыпов.

Өлкетанушы Жайсаң Досболатұлы мен ақын Айтқали Нұрышқалиұлы әйгілі жыраудың мүсінін ашу құрметіне ие болды. Аудан тұрғындарымен бірге Марабай жыраудың мүсініне гүл шоқтарын қойған облыстан келген қонақтар дана да дара ақын Абай Құнанбаевтың Марабай жыраудан үлгі алғанын, «Марабайдан артық ақынды мен білген емеспін» деп жоғары бағалағанын айтып, сүйікті Отанымыздың нағыз патриоты болуға үндейтін жырларынан сыр шертті.

Салтанатты шара мәдениет үйінің концерт залында жалғасын тапты. Әнші, термеші, халықаралық, республикалық жыршылар байқауының бас жүлдегері Фархат Оразов рухани мұрамыз – «Қарасай батыр» және «Қази» жырларын орындап, көрерменнің қошеметіне бөленді.

Аягөз АЙТҚАЛИЕВА,

Теректі ауданы


Жер-жаһанды аралап жүр

Күні: , 49 рет оқылды

Орта Азия елдеріне саяхаттап жүрген польшалық Яцек Далчек пен швейцариялық Джордж Фонборбург Шығыс мәдениетімен танысу үшін жер-жаһанды аралап жүр. Қос саяхатшымен жақында Қазақстан – Ресей шекарасында танысып, аз-кем, ыммен әңгімелесіп көрдік.

Бастарында қалпақ жоқ демесеңіз, езулеріндегі күлкілері мен күнге күйген беттері американдық фильмдердегі ковбойларға қатты ұқсайды. Моңғолия, Ресей, және Өзбекстанды басып өткен олар еліміздің әсем қалалары Астана мен Алматыға да ат басын тіреген.

— Қазақстанда осыдан 7 жыл бұрын болдым. Елдеріңіз маған ұнайды. Жолдарыңыз ептеп жақсарып келеді. Бас қалаларыңыз Астананың әдемілігін ерекше атап өткім келеді. Халқыңыз өте қонақжай, — деді Яцек Далчек.

Жиһанкездерден баратын елдердің маршрутын қалай бағдарлайтындарын сұрағанымызда  мотоциклдің багажындағы жол картасын көрсетті.

— 70 елді аралап, 30 мың шақырым жол жүрдік. Шынымды айтайын, аздап шаршадық. Енді үйімізге қайтып барамыз. Маған сіздердің тағамдарыңыз қатты ұнайды, — деп ағынан жарылды Джордж Фонборбург.

Есенжол  ЕЛЕКЕНОВ,

«Орал  өңірі»


Ерлік – ескірмейтін құндылық

Күні: , 40 рет оқылды

Ақжайық ауданында Кеңес Одағының Батыры Михаил (Бимағамбет) Абдоловтың 100 жылдығы өткен жұма-сенбі күндері кеңінен аталып өтті. Республикалық шаралар тізіміне енген мерейтой осы жылдың басынан аудан-ауылдарда Ұлы Отан соғысындағы халықтың ерлігіне арналған алуан жүздесу, дәрістер, облыстық ғылыми-танымдық конференциямен айшықталды. Бұл жолғы үлкен шара ерліктің ешқашан ескірмейтін құндылық, өшпейтін құбылыс екенін әбден әйгілей түсті.

Батыр туған топырақ – Жамбыл ауылдық округінің орталығындағы оның ескерткіші жанына жиналған қалың жұрт, батырдың ағайын-туыстары, аудан әкімі Әділ Жоламанов, облыс әкімінің қауіпсіздік және қорғаныс жөніндегі көмекшісі, полковник Мақсот Мұқанов, Қазақстан Жазушылар одағының мүшесі, журналист, ақын Айтқали

Нәріков, Қазақстан халқы ассамблеясы БҚО бойынша төрағасының орынбасары Ғайса Қапақов, шаңғы мен велоспорттан КСРО спорт шебері, елімізге еңбек сіңірген бапкер, Ақжайық ауданының құрметті азаматы Асқар Шораев батырдың  рухына тағзым етті.

– Отан үшін жанын шүберекке түйіп, қан майданда аянып қалмаған әр батыр барша құрметке лайық. Михаил Абдолов соғыста айрықша ерлік көрсетіп, Кеңес Одағының Батыры атанды. Қаһарман  жерлесіміздің 100 жылдығы Ұлы Жеңістің рухын тіпті асқақтатуда. Отансүйгіш ұрпақ тәрбиелеуде дәл осындай ерлерді ұлықтау, ерлікті насихаттау – басты борышымыз, — деді Ғ. Қапақов өзінің құттықтау сөзінде.

Полковник М. Мұқанов бүкіл әлемге қауіп-қатер төндірген фашизмге қарсы күресте Отанға деген адалдықты таныта білген М. Абдолов секілді тұлғалардың ерліктері бүгінгі патриоттарды тәрбиелеу үшін зор үлгі екенін айтты. Батырдың көзін көрген, жұмыстас болған еңбек ардагері Ғилаж Лұқпанов баһадүрдің жарқын бейнесі, бітім-болмысы  туралы тағылымды  естеліктер тиегін  ағытты.

Содан кейін қалың жұрт даңқты датаға байланысты Чапаев – Жамбыл бағытында таңертең басталған «Ақжайық марафоны – 2018» эстафеталық жүгіруге қатысушыларды қарсылады. Аудан орталығынан қозғалған марафонға қатысушылар 64 шақырымды ойдағыдай артқа тастады. Яғни аудандағы 18 ауылдық округтің әрқайсысынан жүгіруші 14 ер-азамат пен қыз-келіншектің бәрі өздерінің мерейтойға деген зор құрметін танытты.

– Даңқты жерлесіміз Михаил Абдоловтың 100 жылдығын мерекелеу – осы жылдың ең ұлық күндерінің бірі. Өйткені сұрапыл соғыс жылдары ерен ерлік көрсетіп, соңына қайсарлықтың ешқашан ұмытылмайтын ізін қалдырған атамыздың өмір жолы – баршамызға өнеге. Бұл – елдіктің тойы, ата-баба аманатына адалдықтың тойы. Осы күн құрметіне жүгіру эстафетасының да бәсі биіктегеніне көз жеткізіп тұрмыз. Дене шынықтыру мен спорт та, әрине, үлкен шаңырағымыздың бір уығы. Елбасы Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаевтың тапсырмасына орай әр қазақстандықтың спортпен шұғылдануына жағдай жасау мақсатында талай іс атқарылуда. Осы жылы көптеген бұқаралық спорт түрінен жарыстар өткізіп, жеңімпаз-жүлдегерлерді қомақты қаржылай қолдаумен ынталандырып келеміз.

Мұның бәрі салауатты өмір салтына жол салуда. Батыр атамыздың тойына атсалысқан барша спортсүйер қауымға алғыс айтамын, — деді салтанатты жиында аудан  әкімі  Әділ  Жоламанов.

Жарты күнге созылған жүгіру бәсекесінде өзгелерден оқ бойы озық келген Сарытоғай ауылдық округінің командасы жеңіске жетті. Сол себепті сарытоғайлықтарға 1 млн. теңге тұратын спорттық тауарлардың сертификаты табысталды. ІІ орынды (500 мың теңге) Чапаев ауылдық округінің командасы, ІІІ орынды (300 мың теңге) Тайпақ ауыл-аймағының  командасы иеленді.

Той дәрежесін асқақтатып, маңыздылығын байытқан шаралардың бірі батыр атындағы негізгі мектепте М. Абдолов музейінің ашылуы болды. Мұнда батырдың соғыс кезінде тұтынған заттары, құнды дүниелері қойылған. Фотосуреттер мен батырдың  жауынгерлік  және  еңбек жолынан мағлұмат  беретін құжаттар да баршылық. «Ауылым – алтын бесігім», «Отбасы – алтын діңгек», «Қан майдан төрінде, қарсы тұрдым өлімге», «Жеңіс жыры – мәңгілік дастан», «Тылды бағындырған тағдырлар» атты стендтерден тұратын музейде ауыл тарихы, майдангерлердің өмір жолдары туралы мол дерекке қанығуға болады. Осында жиналғандар алдында еңбек ардагері Ерболат Нысанбаев естеліктерімен бөлісті.

Меймандар аудандық орталықтандырылған кітапхана ұйымдастырған «Рухты ұлы қазақтың» атты кітап көрмесін тамашалады. Халқымыздың Ұлы Отан соғысы жылдары майданда да, тылда да көрсеткен жанқиярлығын жас ұрпаққа насихаттауда жыл бойына бірнеше ауқымды шара өткізген бұл ұжымның  қажырлы еңбегіне ел-жұрт  дән  риза.

Аға сержант Михаил Абдолов Кеңес Одағының Батыры атағын 1945 жылы 24 наурызда алды. Оның ерлігі ақын-жазушылардың шығармаларына арқау болып келеді. Мәселен, соңғы жылдар  бедерінде Кеңес  Одағының Батыры Михаил  Абдолов жөнінде бірнеше мақала, әңгіме жазған ақын, журналист Айтқали Нәріков батыр жайында кітап жазуды қолға алған-ды. Осы ойы сәтімен жүзеге асып, «Барлаушы» атты кітабы жарық көрді. Шаралар ақын Сағынтай Бисенғалиев жүргізген кітаптың тұсаукесерімен жалғасты. Аудан әкімі Әділ Жоламанов кітап авторы Айтқали ақынға айтулы еңбегі үшін аудан халқы атынан алғыс айтып, иығына зерлі шапан жапты.

Аудандық балалар шығармашылығы орталығы оқушылар айтысын өткізіп келеді. Бұл жолы балауса ақындар батыр аталарын жырларына арқау етті. Алмалы мектебінің 10-сынып оқушысы Нұрлан Қадыраш пен Қадырқұл негізгі мектебінің 6-сынып оқушысы Дінмұхамед Зинеш тым жақсы айтыс үлгісін көрсетті. Дінмұхамедтің өлең құрауы, алғырлығы көпшілікті сүйсінтті. Екінші жұпқа шыққан Алмалы орта мектебінің 9-сынып оқушысы Дәурен Қуанышев пен Есенсай орта мектебінің 10-сынып оқушысы Айнагүл Есқақ қыз бен жігіт айтысын жасап, жиналғандардың көңіл-хошын еселей түсті. Дәуреннен басым түс-кен Айнагүлдің сөз саптауы, мақам әуезділігі ерекше. Олар қара орман қазағы батырды сағынғанын, сайын дала рухты ұлын жоқтап тұрғанын балаң жырларымен жеткізе білді. Соңғы жұпта сөз сайыстырған Чапаевтағы М. Әуезов атындағы орта мектептің 8-сынып оқушысы Азат Қадырғали мен Еңбекші негізгі мектебінің (Базартөбе ауылдық округі) 6-сынып оқушысы Абзал Нау-рызғалидың аяқ алыстары да қуантты. Абзал тыңнан түрен салып, ұтымды айтқан ой орамдары, тапқырлығымен ерекшеленсе, Азат домбырада шебер ойнауымен, ұйқасы тастай өлең құрауымен дараланды.

Михаил бір төбе ғой Жамбылдағы,

Қорыққан ол атамнан жаудың бәрі.

Жеңіске  жеткеннен  соң елге  келіп,

Жасаған  шаруасы – малдың  қамы.

Жаудан да, еңбектен де бір қашпаған,

Абдолов – үлкен тұлға алдымдағы.

Жасасын ұлтымыздың батырлары,

Жасасын қазағымның арлы ұлдары!  — деп шабыттана  жырлады  Азат.

Балғын ақындардың айтысына қазылық еткен Айтқали Нәріков, айтыскерлер Айнабек Бисенғалиев және  Мейірман Шәкеновтің ұйғарымы  бойынша Михаил Абдолов атындағы жүлдені есенсайлық Айнагүл Есқақ жеңіп алды. Басқа қатысушыларға да аталымдар бойынша сыйлықтар табысталды.

Ауданның мәдениет қызметкерлері театрландырылған көрініс ұсынып, бабалар ерлігін, Ұлы Жеңістің қандай ауыр жолмен келгендігін сахналады. Әрине, мұнда бас кейіпкер Михаил Абдолов болды. Соғысқа аттанған сәтінен Жеңіспен оралған шағына дейінгі аралық көрсетілді. Мысалы, 1944 жылдың 7 қарашасында Бимағамбет бас-таған барлаушылар тас қараңғыда Дунай өзенін кесіп өтіп, жауға тұтқиылдан соққы бергені, сол түні дұшпанның 12 сарбазын тұтқынға алғаны жиналғандар назарына ұсынылды.

Мерейтойдың екінші күні облысымызға белгілі айтыскерлер Әсет, Айнабек Бисенғалиевтардың және Мейірман Шәкеновтің қатысуымен өткен ақындар айтысымен басталды. Олар аға ұрпақ ерлігін, осы тойды өткізуге атсалысқан жандарды, жасампаз еңбек  пен береке-бірлікті  жырларына  арқау  етті.

Дала қызықтарына келер болсақ, 15 шақырымдық тоқ бәйгеге облысымыздың түкпір-түкпірінен 30 сәйгүлік қатыстырылды. Бес айналым бойынша Сырым ауданынан келген М. Төреғалидің «Хантөре» атты сәйгүлігі топ жарды (300 мың теңге). 30 шақырымдық аламан бәйгеде көршілес Жаңақала ауданынан келген Т. Қарабалиннің «Нұртөбелі» иесіне бас бәйге (500 мың теңге) алып берді. Қазақ күресі бойынша 80 келіге дейінгі салмақ дәрежесінде жамбылдық Нұрбол Серіковке тең келер ешкім болған жоқ. Ал 80 келіден жоғары салмақ  дәрежесінде базаршоландық Нұрымжан Ғаббасов «Түйе балуан» атанды. Базаршоландық Темірлан Ғаббасов болса, қол күресінде де, қой көтеруден де жеңімпаз  атанды.

Бекболат   ҚАЛЕНОВ,

Ақжайық   ауданы


Аутожол 95 пайызға жаңғыртылды

Күні: , 62 рет оқылды

Кеше  облыс  әкімі Алтай  Көлгінов «Нұрлы  жол» бағдарламасы  аясын­да жүзеге  асып  жатқан «Орал – Тасқала – РФ шекарасы» ау­то­жолын жаңғырту  жұ­мыстарымен  танысып қайтты.


Қазіргі  таңда  жол  жөндеу  жұмыстары  РФ  шекарасына  таяп қалған. Облыс әкіміне жол құ­­ры­­лысы­ның бү­гінгі жай-күйін «Юни­­серв» ЖШС-ның бас инженері Николай  Кондопуло  баяндап  берді. – Бүгінде жолды қалпына кел­ті­ру жұмыстары 95 пайызға орындалды. Қазір үш шақырымға ас­- фальт төсеу жұмысы қалып отыр. Оны осы айдың соңына дейін бі­ті­реміз. Жол төрт жолақты болады. Екі жолағы жеңіл аутокө­лік­терге, бір жолағы аутобустарға, қалған екі жолақ ауыр жүк кө­ліктеріне арна­лады. Аутожол бо­йынан болашақ­та жаңғырудан өт­кен жолды күтіп ұс­тауды жүзеге асыратын жол пайдалану меке­месін салудамыз. Осы жылы жұ­мысты толық бітіреміз деп жоспарлап отырмыз, – деді Нико­лай  Иванович. Аталмыш бағыттағы аутожолды жаңғыртуға 250 техника мен 400-дей адам жұмылдырылған. Бүгінде бұл жолдан тәу­лі­гіне 3 мыңдай кө­­лік өтеді. Келешекте бұл көрсет­кіш­тің екі есеге дейін артатыны да­- му жоспарында қарастырылған. Кө­­ліктер тоқтайтын аялдамалар, әжет­ханалар салу да осы жоба аясын­- да іске аспақ. Өңір басшысы мерді­гер компанияға күннің ашық-жа­-рығын пайдаланып, жұмысты қар­қынды әрі сапалы түрде жүр­гізуді  тапсырды. Айта кетейік, «Орал – Тасқала – РФ шекарасы» аутожолының жалпы ұзындығы 100 шақырымдай бол­са, былтыр соның 27 шақыры­мы жаң­ғыртылды. Бүгінгі таңда  қалған 70 ша­қырымнан астам бө­лігінде қал­пына кел­тіру жұмыста­ры қарқынды жү­ріп жатыр. Жол жаңғыртуға қа­жетті қаражат жеткілікті бөлінген. Жұмысты жүргі­зуге барлық жағдай жа­салған. Жол үлкен транзиттік ағынға есеп­те­ліп салынуда. Қуатты­лығы 13 тонна­ға дейін  көліктерді өткізе   алады.   Есенжол  ЕЛЕКЕНОВ «Орал   өңірі»  

Қымбатшылықты құрықтай аламыз ба?

Күні: , 58 рет оқылды

Соңғы күндері «Қазан айынан бастап нан бағасы қымбаттайды» деген әңгіме халық арасында жиі айтылатын болды. Бұл хабар онсыз да доллардың әлсін-әлсін өсуіне байланысты күнделікті азық-түліктің қымбаттағанынан есеңгіреп отырған елдің есін одан әрі кетірді. Ас атасының бағасын шарықтатуды біреу «көк қағаз» құнының өсуінен көрсе, екіншісі астықтың және нан пісіруге қажетті қосымша керек-жарақтардың қымбаттауынан болады деп есептейді. Қалай болғанда да, бағаның өсуі қымбатшылық қысып отырған халықты қуанта қоймасы анық.


Жақында ҚР Ұлттық экономика министрлігі Табиғи монополияларды реттеу, бәсекелестікті және тұтынушылардың құқықтарын қор-ғау комитетінің БҚО бойынша департаментінде әлеуметтік маңызы бар азық-түлік бағасын шамадан тыс өсірмеу туралы жиын өтті. Осы басқосуға азық-түлік өнімдерін көтерме саудада сату нарығының қатысушылары, сондай-ақ ірі азық-түлік базарлары мен супермаркеттердің өкілдері қатысуы керек-тұғын. Алайда сол күнгі жиын-ға саусақпен санарлық  адам келді. Басқосудың негізгі мақсаты бә-секелестікті қорғау саласындағы ҚР заңнамасының нормаларын тү- сіндіру, сондай-ақ әділ бәсекелес-тікті дамыту және монополияға қарсы заңнаманы бұзғаны үшін жауапкершілік туралы ескерту болатын. Жиынды ұйымдастырған құзырлы мекеменің басшысы мен қосшылары орыс тілінде ғана дайындаған заң шеңберіндегі баяндамаларын оқып шығудан әрі  аса алмады. — Бүгінгі кездесу азық-түлік бағасын шамадан тыс қымбаттатпау-ға арналып өткізілуде. Жақында қалалық газеттердің бірінің ғаламтордағы парақшасынан нан бағасының қымбаттайтыны туралы жазбаны оқыдым. Осы мәлімет қанша-лықты рас? — деді аталған департамент басшысының міндетін атқарушы Нұрбол Ислямов. Жиналыс төрағасының осы сауалды қоюы мұң екен, кәсіпкерлер жержерден жамырай кетті. — Өңіріміздегі астықтың бағасы күн санап шарықтап барады. Бұрын астықтың әр келісін 60-65 теңгеден алған болсақ, бүгінде оның құны 85-90 теңгеге жетті. Нан өнімдерін өндіруге қажетті қант, май, ашытқы секілді қосымша қажетті өнімдердің де бағасы шарықтап тұр. Оларды айтпағанда, астықтың өзін Ресейден тасимыз. Әрбір өндіруші өз тірлігімен, арзан әрі тиімді жолдарын іздеуде. Біздің тауарымыздың бағасы Ресейден алып келген шикізатымыздың құнына тікелей тәуелді. Себебі өз нарығымызда бәрі қымбат. Бидай бағасының өсуіне соңғы жылдардағы өнімнің төмендігі, жанар-жағармайдың қымбаттауы әсер етуде. Біздің наубайханалардың жұмысшылары күнделікті тұтынатын азық-түліктің қымбаттағанын айтып, жалақы көте-руімізді сұрайды. Олары да дұрыс. Себебі қазір арзан ештеңе жоқ. Қымбатшылық осы бағытын ұстай-тын болса, қазан-қараша айында нан өнімдерінің бағасын өсіруге мәжбүр боламыз. Қай кәсіпорын болса да, шығынға жұмыс жасамайтыны анық. Сіздер осындай жиналыс өткізіп, кәсіпкерлерге заңды түсіндіріп, «тексереміз, айыппұл саламыз» деп қорқытып-үркітуден әрі аспайсыздар. Меніңше, осындай түсіндірме жиындар өткізгенше, қалыптасқан түйткілді шешу жолдарын қарастырған дұрыс, — дейді «Батыс Продукт» ЖШС-ның директоры Алексей Попков. Кәсіпорын атауы мен өз аты-жөнін айтпауды жөн көрген қант тасушы компания өкілі де базынасын жайып салды. — Қант тасумен айналысатын өңірдегі жалғыз кәсіпорынбыз. Қантты Белоруссия елінен әкелеміз. Бірақ көтерме бағамен алып келген біз-дің қантымызды ешкім алмайды. Әкелінген тауар қоймада айлап тұрып қалады. Бірақ базарлар мен дүкен сөрелері қанттан босап көрген жоқ. Кімнен, қайдан алып жатқандығы бізге беймәлім. Облыстағы ірі азық-түлік өндіруші кәсіп-орындар өздеріне қажет қантты Ресейден арзан бағаға, тікелей тасуға ниетті. Біз жыл басындағы ке-лісім бойынша сол бағамен мектеп, аурухана, балабақша секілді әлеуметтік мекемелерді қамтумен ғана шектеліп отырмыз. Осындай басқосуларға көтерме саудамен айналысатын кәсіпкерлер неге шақырылмайды? — деді ол. Біршама уақытқа созылған ақ жағалылар мен кәсіпкерлердің басқосуында тұщымды ештеңе айтылмады. Бір тарап «Шамадан тыс бағаны көтермеңдер» десе, екінші тарап нан бағасын қымбаттатуға мәжбүр екендігін айтады. Не болғанда да, әліптің артын бағып, қазан-қараша айларын күтетін болдық.   Нұрбек   ОРАЗАЕВ, «Орал   өңірі»

Жылыту маусымына дайындық қарқынды

Күні: , 52 рет оқылды

Бейсенбі күні Өңірлік коммуникациялар  қызметінің ақпараттық алаңында «Облыстағы қысқы жылыту маусымына әзірлік барысы» туралы брифинг өтті. Брифингке облыстық энергетика және тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық басқармасындағы коммуналдық шаруашы-лықты дамыту бөлімінің бас маманы Серік Сұлтанғалиев пен «Жайықжылуқуат» АҚ бас директоры Мұрат Бәйменов қатысты.


Облыстық энергетика және тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық басқармасының бас маманы Серік Сұлтан-ғалиевтің айтуынша, бүгінгі күнде 388 денсаулық сақтау, 637 білім беру, 388 мәдениет нысаны жылыту маусымына дайын. Облыс бойынша 1294 көп пәтерлі тұр-ғын үй бар, олардың  1184-і Орал қаласында және 110-ы Ақсай қаласында орналасқан. 1216 көп пәтерлі тұрғын үйге гидравликалық тексеру өткізілген. «Нұрлы жол» бағдарламасы аясында жалпы құны 2 млрд. теңгені құрайтын  ұзындығы 32 шақырым-нан асатын жылу желілерін қайта құру бойынша алты жоба жүзеге асырылуда. Бүгінгі күнде Орал қаласында 3,5 шақырым желінің 2,7 шақырымы, ал Ақсай қаласында 25 шақырымы жөндеуден өтті.  «Нұрлы жол» бағдарламасы аясында Орал қаласында 1 млрд. теңгені құрайтын, жалпы ұзындығы 10 ша-қырым су құбырларын қайта құру жобасы жүзеге асырылуда. «Батыс Қазақстан ЭЖТК» АҚ кәсіпорнында жылыту маусымына дайындық үшін 242,5 млн. теңге қаражат қарастырылған. Бұл қара-жат 671 шақырым болатын электр желілерін жөндеуге бағытталды. Қазіргі күнде электр желілерінің 601 шақырымы жөнделіп үлгерген. — Сондай-ақ бүгінге дейін 19 электр және 310 трансформатор қосалқы стансаларына жөндеу жұмыстары жүргізілуде. «ҚазТрансГаз Аймақ» АҚ жылыту маусымына дайындық үшін 7 мың шақырым газ реттеуіш желілеріне тексеру жүргізіп, 2162 газ қондырғысы жөнделмек. Алдағы жылыту маусымына арналған коммуналдық желілер мен жабдықтарды дайындау тұрақты бақылауда, – деді облыстық  энергетика және тұрғын үй-коммуналдық шаруашылық басқармасының бас маманы Серік Асанұлы. Биыл жылыту маусымына  дайындық жасауға 523,35 млн. теңге қаржы  жоспарланған. «Жайықжылу-қуат» акционерлік қоғамы 1184 тұр-ғын үйді және өзге де әлеуметтік нысандарды, соның ішінде  44 ба-лабақшаны,  49 білім беру нысанын, 35 денсаулық сақтау нысанын жылу энергиясымен жабдықтап отыр. – Орал қаласы бойынша 941 тұрғын үйде 971 жылу энергиясын есепке алу аспабы орнатылды. Оның ішінде 827 аспапты 808 тұр-ғын үйге «Жайықжылуқуат» АҚ өз есебінен орнатты. Биыл кәсіпорын өз қарауындағы  212 үйдің ортақ есепке алу аспаптарына тексеру жүргізді. Алдағы жылыту кезеңіне  қазандықтар жүз пайыз дайын, – деді «Жайықжылуқуат» АҚ бас директоры Мұрат Болатұлы. Жылыту мекемесіне берешегі бар тұтынушылармен 20 сот орындаушысы жүйелі жұмыс жасауда. «Тұтынушылардың  қордаланған қарыздарын азайтумен компания қызметкерлері, жергілікті полиция қызметі, ПИК басшылықтары, әкімдік өкілдері және белсенді азаматтардан құралған топтар жұмыстануда. Олар үйлерді аралап, борышкер тұрғындармен жұмыста-нуда. Борышкерлерге сот шешімімен үйлерін, жылжымалы және жылжымайтын мүліктерін тәркі-леу, шетелге шығуына, шекарадан өтуіне тыйым салу секілді шаралар қолданылуда», — дейді кәсіпорын басшысы. Брифинг соңында  сала басшылары журналистердің сұрақтарына жауап берді.   Гүлжамал   ЖОЛДЫҒАЛИ, «Орал  өңірі»

«Ол соқырды қатырайын, Оралдан келген хирургпін деп…» немесе І топтағы мүгедек Темірболат Кенжин телефоннан неге жылады?

Күні: , 73 рет оқылды

Бірден айтайық, біз бұл мақала арқылы дәрігерлерді кінәлағалы отырған жоқпыз. Өйткені олардың  І топтағы мүгедек азаматқа, оның айтуы, жазуы бойынша көрсеткен жолсыздықтары мен дөрекіліктерін  өз көзімізбен көрген жоқпыз, өз құлағымызбен естіген жоқпыз. Сондықтан оның уәждеріне сенбегенімізді жасырмаймыз. Алайда Темірболат Кенжин сонау бір қиырдағы Жәнібектен редакцияға қоңырау шалуын, арыз жазуын доғармады. Ауыр науқастың шеңгеліне түсіп, жаны шырқырағанда (солай болып жатырмын деп ылғи телефон соғады – Ред.) дәрігерлердің үстінен  қайырымсыз, мейірімсіз деп,  қатыгездіктеріне  шағынып, бізден көмек сұрап,  телефон соғумен болды. Ашынып жылады. Оның сондай сәттерде жазған арыздарының ұзын саны 4-ке жетті. Соғылған қоңыраулардың санында есеп жоқ. Сонымен, сонау Жәнібекте жатып, тән азабына араша сұрап, газетке арызды қарша боратқан Темірболат Кенжин деген кім? Жәнібектік ақжелеңділерге неге өкпелі?


Ол Жәнібек ауданының орталығында тұрады. Жанары мүлдем сөніп, бірінші топтағы мүгедектік берілген. Одан басқа  бір басында жүректің ишимиялық ауруы, ІІ типті қант диабеті, артериалдық гипертензия, несеп – тас ауруы, созылмалы пиелонефрит, глаукома сияқты ауыр науқастармен ұзақ жылдан бері аурады. Диспансерлік есепте тұрады. Былайша айтқанда, өзінің жазуынша, айтуынша, ауыр-майтын жері жоқ, жаны жай тауып отыратын сау күні жоқ. Оған жал-ғанның  жарығын, ең болмаса, иненің жасуындай көруге де зар етіп қойған қос жанардың кемдігін қосыңыз… Кезекті бір телефон соғысында көңілін басқа арнаға бұрып, жан азабын жеңілдеткіміз келген шы-ғар, «Не жұмыс істедіңіз, көзіңіздің ауырғанына көп болды ма?» дедік. Сол Жәнібекте 1955 жылы 10 мамырда дүниеге келген. Өзінің айтуы бойынша, өмір бойы трактор айдап, қыста да, жазда да қайнаған еңбектің ортасында жүріпті. 2011 жылы сол жақ жанары сөнеді. Араға бес жыл салып, яғни 2016 жылы екінші көзі кетіп, мүлдем жер сипап қалады. «Бәлки, қайғыдан шығар… Екі ұлым бар еді, екеуінің де ажалдары судан болды. Бірі 2002 жылы, екіншісі 2014 жылы қазаға ұшырады. Зайыбым Гүлсара екеуміз қала бардық… » Жұбайы 27 жыл бойы мектепте еден жуушы болып, осыдан үш жыл бұрын зейнетке шыққан. Темірболат алғашқы арызын «Орал өңірі» газетінің редакция-сына осы жылдың шілде айының 18-інде жазды. Оқырмандарымыз-ға түсінікті болуы үшін оны сол күйінде, ешқандай өзгеріссіз келтірейік (бұдан әрі қарай да оның кейін жазған арыздарынан да сол күйінде, қалам тигізбей үзінді келтіріп отырамыз. Ред.)   «Арыз. Мен Жәнібек ауданы Жумаев көшесі 21 үй 1-пәтер тұрғыны Кенжин Темірболат. Осы арызымды жолдай отырып аудандық ауруханаға көңілім толмаған-дықтан, 2016 жылы декабрь айынан бастап секер пайда болды, давление жоғары болғандықтан (200-180) маған Орал қаласынан назначение алып кел, одан басқа емдемейміз деп шығарып салады.Ауруханаға алмайды, 1 таб, 1 укол безбольющий жасап жібереді, 2017 ж. 16 апрельде қалаға барғанымда Диагностический больницаға барып, екі түрлі дәрі жазып берді. Ауылға жергілікті ауруханадан аласың деп, ауылға келген соң 2 түрлі дәрі берді екі мезгіл іштім. Содан соң давление (260) болып сыртқа шыққанда аулада құлап қалдым. Куәгерім: скорый-дың медбикесі Света. Содан кейін доғдырға звондадым келген жоқ. 10 май күні құладым содан кейін бір аяқ бір қолым жансызданып қалды. 10-Y — 22-Y-не дейін больни-цада жаттым, нервопотолог емдеді, кішкене өзіме – өзім келе бастадым. Скорый шақырып обез-больнещ дәрі алам. Екі күн са- йын шақыра берем. 2018 март 28-і күні қайта қалаға жіберді. Скорый 28 ІІІ күні носилькамен кордио-логический больницаға апарып тастады, партальдың қағазы болмағандықтан 1 күн сыртқы коридорға қонып шықтым. Ертеңіне сағ. 10-00 дәрігер тексеріп, сізді дұрыс жібермеген сізді неврологическийге жіберу к/к деді. Содан басымды ренгентке тү-сіріп (киста, ісік бар) анықтады. 5 апрель 18 ж. больницадан шығарып жі-берді. Содан кейін шақырсам участковый врач келмейді, тек скорыйды жіберіп қана қояды. Осындай қалге жеткенімді сол врачтан көрем. Сондықтан осы арызды жазып отыр- мын. 1 группадағы мүгедекпін». Қолы қойылған. Осы арызды біз «Жәнібек аудандық орталық ауруханасы» ШЖҚ МКК директоры Сәуле Исмағұло-ваның атына жіберген едік. Көп ұзамай, ол кісінің қолы қойылған ресми жауап та келіп жетті. Онда жоғарыда келтіргеніміздей, Кенжиннің ұзақ жылдан бері 6 түрлі сырқатпен ауыратынын, диспан- серлік есепте тұратыны баяндал-ған. ҚР Үкіметінің ауыр науқастарға байланысты арнайы қабылдан-ған қаулыларының аясында ре-цептпен дәрілер беріліп, аумаққа бекітілгенін жазады. Одан әрі «Жәнібек аудандық орталық ауру-ханасының жалпы тәжірибелі дәрігері А. Утешева науқастың жай-күйін күнделікті бақылауда ұстап отырады. Сонымен қатар Жәнібек аудандық орталық ауруханасының «Жедел жәрдем» қызмет-керлері де шағым түскен кезде тұрғылықты  мекенжайына дереу түрде барып, медициналық қыз-мет көрсетеді. 2018 жылдың қаң-тар айында Жәнібек аудандық орталық ауруханасының терапия бөлімшесінде стационарлық ем алды. Сондай-ақ ағымдағы жылдың сәуір айында жүректің иши-миялық ауруы және артериялдық гипертензия диагнозымен БҚО кардиологиялық орталығының электроэнцефалография және бастың компьютерлік томография-сынан Жәнібек аудандық орта-лық ауруханасының науқастарға берілетін тегін жолдамасы арқылы тексерістен өткен болатын. Мамыр айында Жәнібек аудандық орталық ауруханасының невро-патолог-дәрігері Қ. Д. Шунаева науқас Т. У. Кенжинді тұрғылықты мекенжайына барып тексеріп, неврология-реабилитация бөлім-шесінде стационарлық ем алды. Дегенмен де, атап көрсетсем, жоғарыда аталған науқас тұрғы-лықты мекенжайында күндізгі стационарда болып, қойылған диагнозы бойынша дәрі-дәрмек-терін алғаны туралы қаперіңізге саламын» дейді өз жауабында аудандық аурухананың директоры С. Исмағұлова. Бұдан кейін де науқас Кенжиннен жәнібектік дәрігерлердің үс-тінен редакцияға шағымданған арыздар мен телефон қоңыраулары тыйылмады. Тағы бір арызында ол «Аудандық ауруханадан ешқандай көмек жоқ…  «сенімен сөйлесіп тұратын уақытым жоқ, мүгедексің, жата бер» – дейді ау- рухананың бас дәрігері С. Исмағұлова» деп жаза келіп, денсаулығына байланысты берілген мү- гедектік мерзімінің біткенін, ВТЭК-тен (дәрігерлік-еңбек сараптамалық комиссия) комиссия келмей жатқандығына, соған байланысты мүгедектігіне байланысты беріле-тін жәрдемақының тоқтап қал-ғандығына шағымданған бола-тын. Біз Кенжиннің арыздарын облыстық денсаулық сақтау басқармасына және облыстық еңбек, әлеуметтік қорғау және көші-қон департаментіне  20 тамыз күні өз қолымызбен апарып тапсырдық. Айта кету керек, әлеуметтік қорғау саласымен айналысатын департамент (басшысы – Сатқан Төлегенов) азамат Кенжиннің арызына асқан сергектікпен қарап, үш күннің ішінде, 24 тамыз күні ресми жауап қайтарды. Және көп ұзатпай мүгедектігін растайтын  сараптамадан өткізіп, оған мерзімсіз мүгедектік жәрдемақысын тағайындап берді. Енді жыл сайын комиссиядан өтемін деп азапқа түспейді.  Кенжин бізге телефон соғып, департамент қызметкер-леріне рақметін жаудырумен болды. Кенжин тағы бірде 17 тамыздан бастап  аяқ-қолы құрысып, қатты ауырғанын, дәрігер шақыртқанын, 21-і тамызға дейін «Жедел жәрдем» келмегенін айтып шағымданды. Ал 21-і күні «Жедел жәрдем» келіп, ауруханаға апарады. Үшінші қабатқа зембілмен көтеріп шығара-мыз дегенде құлатып, содан аяғы-ның башпайлары қайырылып қалып, қатты ауырады. Өзінің телефоннан айтуы бойынша (бұл жайлы редакцияға арыз да жолдады), ауруханада жатқанында невропа-толог пен хирургті шақырумен болады. Олар келіп қарамайды. Телефоннан айтқанындай және арызда жазғанындай, 23 тамыз күні сағат 12-лерде өзінің айтуын-ша: «дәлізден «мен ол соқырды  қатырайын, Оралдан келген хирургпін деп…» деген ер адамның дауысын естідім. Іле-шала екі-үш адамның палатаға кіргенін сездім. Ер адам қасыма отырып: «мен Оралдан келген хирургпін, аяғыңызды қараймын» – деді. Мен даусынан танып: – Сен неге өтірік айтасың, осындағы хирург Айдынсың ғой, – дедім. Солай дегенімде ол ұшып тұрды да кетіп қалды. Қасына еріп келген медсестралардың бірі болар күліп: – Сені танып қойды ғой, – деп жатты». Көзім мүлдем көрмесе де, құлағым сау, жақсы естимін. Мені осылай келемеж қылды. Бұл не, қорлағандары ма?.. – деп Темірболат Кенжин телефоннан жылап жіберді… Хирург Айдын Ержановпен телефон арқылы сөйлестік. «Бардым, қарадым. «Носилкадан құлат-ты» дегені қате. Невропатолог барды, участковый барды, қарады. Башпайлары шықса, сынса, көзге көрініп тұрмай ма?.. Сынбаған. Шықпаған. «Маған сенбесеңіз, Оралдан хирург шақыртайық» дедім. Сол сөзімді қате түсінген ғой. «Ол соқырды қатырайын» деген сөзді, Құдай сақтасын, айтқан жоқпын. Дәрілері үйінде короб-када толып тұр. Зайыбы айтады «Ішпейді» деп. Арыздана береді. Участковыйдың үстінен жаза бер-гесін ол жұмыстан кетіп қалды. Бұл кісіге енді не істеуге болады? Барғанымызды, қарағанымызды видеоға түсіріп аламыз ба дәлел-деу  үшін?..» Темірболат болса, сол күні аяғының ауырғаны әбден жанына батқасын сынықшы шақыртады. «Сынықшы түскі тамақтың кезін-де мен жатқан палатаға дәрігер-лерге көрінбей кіріп, аяғымды  қарады. Башпайларым орнынан тайып кеткен екен, сипағанда жанымды көзіме көрсетіп, орын- дарына салды. Ауырғаны сап тыйылды», – дейді. Мұны жанында болған зайыбы Гүлсара да рас- тап, «Жанына қатты батты. Амал-сыздан сынықшы Ибат ағайды дәрігерлерге көрсетпей шақыр-дық. Ол кісі Темірболатты бақыр-тып отырып, башпайларын орны-на салып берді» – деді. Біз Жәнібек аудандық ауруха-насының бас дәрігері Сәуле Исмағұловамен тағы сөйлестік. «Аяғының ештеңесі жоқ. Башпайлары шықса, кеше ВТЭК-ке өз аяғымен келе ме?.. Осы кеше (11 қыркүйек күні) «Жедел жәрдеммен» Оралға жеткізіп, облыстық аурухананың невропатология бөліміне жатқыздық. Ондағы әріптестеріме өзім арнайы өтініш жасап, орналастырдым. Өзіңіз қараңыз-шы, «Жедел жәрдем» келмейді деп арызданыпты сіздерге. Үш айдың ішінде ол кісіден 69 рет вызов болып, соның бәрінде де дәрігер-лік жәрдем барыпты. Редакцияға бұл туралы жауап дайындалып жатыр»  деді. Сонымен, Темірболат Кенжин облыстық ауруханада емделіп, өзінің айтуынша, тым жақсы бо- лып қалыпты. Үш ай бойы арыз-шағым жазып, редакцияға телефон қоңырауын жаудырған Темір-болаттың көңілі көншір, жанына батқан тән азабы жеңілдер деп біз де қуанып отырмыз…   Есенжол ҚЫСТАУБАЕВ, «Орал өңірі»

Маңдай  тердің  майданы

Күні: , 56 рет оқылды

Күз  лебімен  бірге  қыр  төсіндегі  еңбек  тыңнан  екпін  алған. Өйткені  алда  –  алты ай  қыс.  Кең  даланың  төсінде  өрген  төрт түліктің  бағымы  малшыларға  аса  жауапкершілік  жүктейтіні анық.

«Сұлтандағы» серпіліс

 

Жаңабұлақ ауылдық округінде бүгінде 70-тен астам шаруа қожалығы жұмыс істейді. Соңғы санақ бойынша ауылдық округте 4648 ірі қара болса, соның 1150-і бұзау. 1904 жылқы, 342 құлын бар. 20489 қой-ешкіге 7727 қозы-лақ ілескен. Ауыл әкімі аппараты мамандарының айтуынша, мал басы былтырғыға қарағанда біраз өскен. Сонымен қатар мұнда ауыл тұрғыны Ұзақбай Молдашев жетекшілік ететін «Бұлақ – 17» ауыл шаруашылығы өндірістік кооперативі жұмыс істейді. Былтыр құрылған кооперативте бүгінде 180 бас сиыр, 164 бұзау, алты ірі қара аталығы бар.

Округ әкімі Ермек Құсайыновпен бірге Көздіғара қыстағындағы Әлиджон Жүсіпов жетекшілік ететін «Сұлтан» шаруа қожалығына ат басын тіредік. Қожалық иесі жұмыстарымен облыс орталығына кеткен екен, дегенмен оның көмекшісі Сабыр Қайрекеев шаруа жайына қанық болып шықты. Іргетасы 2014 жылы құрылған қожалықта сегіз мың гектардан астам жер бар. 2015 жылы үшпәтерлік жаңа үлгідегі үй салып, электр желісін тартқан. Мұндағы пәтерлерге малшылар қоныстанған. Үйде барлық жағдай жасалғанын айта кету керек. Заманға  сай электронды құралдар, телевизор, «Отаu TV» «тәрелкесі», үй телефоны бар. Маңында жазғы сарай, монша, құрал-сайман қоятын контейнерлер орналасқан. Дәл осындай жағдай, әрине, істі өркендетуге зор септігін тигізуде.

Бұл шаруашылық – түлікті асылдандыруға нық қадам жасап жатқандардың бірі. 455 ақбас тұқымды ірі қара болса, соның 128-і бұзау. Бүгінде 11 асыл тұқымды аталық табын ішінде жүрсе, 52 аталық бөлек бағылуда. 233 жылқының 101-і құлын. Былтыр 3000 дана тайланған шөп дайындаған. Сабырдың айтуынша, шөптің бұл қоры қыстан қысылмай шығуға артығымен жеткен. «Міне, биыл да шөптің барын жинап алуға ерте қамданған едік. Сондықтан бәрі ойдағыдай», – дейді С. Қайрекеев. Үш «МТЗ» тракторы, сонымен қатар «Е-303» шөп оратын неміс тракторы, бір шөптайлағыш, барлық «темір-терсегін» толық мүмкіндігінде  пайдаланып  жүр.

Шаруалар аумағы 70х12 метр болатын екі үлкен қора салған. Асыл тұқымды шаруашылыққа айналуды көздеген көздіғаралық-тар жақында қолдан ұрықтандыру пунктінің құрылысын бастаған.

Бір млн. теңгеге қолдан ұрықтандыру құрылғысын, оған қоса мал өлшейтін таразы сатып алған. Асыл тұқымды қожалыққа айналу барысында шаруашылықтың аясын одан әрі кеңейту басты қаперге алынған. Алғабас ауылдық округіндегі аты алысқа мәлім Ерболат Құрманғалиев жетекшілік ететін «Сәбит» шаруа қожалығымен тығыз байланыс бар. Тәжірибе алмасу, әріптестік байланыс айтулы нәтиже  берері  сөзсіз.

«Аймекендегі» алымдылық

Жақсыбек Құсайынов жетекшілік ететін «Аймекен» шаруа қожалығының негізі 1997 жылы қаланған. Біз барған уақытта қой қырқу жүріп жатыр екен. Қожалық мүшелері мен көмекке келген жеті жігіт сол күні түске дейін 247 қой қырыққан. Еңбекқор азаматтардың бұл жылдамдығына  таңғалмасқа  шараң  жоқ.

«Аймекенде» еділбай қойы  өсірілуде. Бүгінде 930 қой, 700 қозы бар. Шопан ата түлігінің ұрпағы бірте-бірте асыл тұқымды мал басына айналып келеді. Бұл үшін қожалық иесі көршілес Жаңақала ауданынан асыл тұқымды қошқарларды алып отырады. Қойды қолдан ұрықтандыру пункті жұмыс жасап тұр. Мысалы, қараша айының бірінші онкүндігінде ұрықтандыру жұмыстарын бастайды. Малшылардың есебі бойынша, қой сәуір айының соңына дейін төлдеп болады. Қазір 30 асыл тұқымды қошқар отарда жүр.

Істі өркендету мақсатында «Аймекен» Жәңгір хан атындағы БҚАТУ-мен тығыз қарым-қатынас жасап келеді. Университеттің мал мамандары, ғалымдар бұл шаруа қожалығымен ынтымақтастық орнатқан. Мысалы, мал мамандығында оқитын студенттер алты жылдан бері тәжірибеден өтуге келіп жүр. «Студенттер теория бойынша оқығандарын іс жүзінде көзбен көреді. Бұл біз үшін өте тиімді болып отыр. Түлікті асылдандыруға бірігіп күш салып келеміз. Енді біраз уақыт өткесін осындағы отар түгел еділбай қойына айналады», – дейді Жақсыбек  Жахимұлы.

Жаппай жекешелендіру жүрген жылдары Жақсыбектің әкесі марқұм Жахим Құсайынов балаларымен ақылдаса отырып, қожалық ашуды қолға алған екен. Алғашында 50-60 қой, алты сиыр, екі биемен бастаған. О баста Бударин су арнасының жағасында орналасқан шұрайлы жерді таңдап, рәсімдеген. Содан кейін жазғы үй салып, алты ай жаз қырда отырған. Бірақ малды қыстату үшін ауылға айдап келе берудің қарбаласы қиындық туғызған. Олар біржола Сарыкөлде тұрақтап қалады. Техниканы сайлап, басқа да керек-жарақтарын түгендегесін, қожалықтың  өрісі  кеңейе  түскен.

Алты жыл бұрын осында жаңа үйдің құрылысы жүрді. Үш  жыл бұрын үлкен қора салынды. Электр желісі де тартылған. Қыстаққа электр желісін тарту да кезінде аса күрделі болғаны сөзсіз. Бірақ бұл мәселені бірлесе отырып шешкен. 2008 жылы белгілі кәсіпкер Асқар Қабанов, Жақсыбектің ағасы, қазіргі Жаңабұлақ ауылдық округінің әкімі Ермек Құсайынов, басқа да азаматтар Будариндегі Бозаткин қыстағынан 25 шақырымдық электр желісін тартқанын ауылдастары әлі күнге дейін сүйсініп айтып жүр. Яғни, өз қаржыларына Павлодар қаласынан арнайы 75 мың метр электр сымын алдырып, темірбетонды 100-ден астам жаңа бағана орнатты. Соның арқасында желінің бойындағы жеті қожалық игілікке қол жеткізді. Кейін осы желіге «Талпыныс», «Мейірбек» шаруа қожалықтары қосылды. Бірақ кейінгі жылдары Бозаткин қыстағы жағындағы бағаналар әлсіз болғасын, Жаңабұлақтағы Тасқұдық қыстағынан жаңа желі тартқан. Міне, еңбекқорлықтың  бір  көрінісі  осы.

Бүгінде «Аймекенде» 77 ірі қара болса, соның 52-сі аналық. Биылғы бұзаулар жаз шуағымен ширай түскен. 69 жылқы, 15 құлын бар. Өткен уақытта 200 бас өгізді семіртіп, саттыққа шығарған. Қозыларды саудаға шығарып, Атырау, Ақтау қалаларына жөнелтеді. Аудан орталығындағы «БатысМарқаЛамб» ЖШС-ға да қозы өткізіп көрген. Алайда сол марқалардың 1 млн. 560 мың теңге ақысы әлі күнге қолға тимепті. Бұл аталған ЖШС-ға қозы өткізген біраз шаруаның басындағы  жағдай.

Жахим қария – төрт ұл, бір қыз өсірген жан. Міне, үрім-бұтағы бүгінде өмірден өз орындарын тауып, жемісті еңбек етуде. Сарыкөлде бақша егу де қолға алынған. Үлкен ұлы Оразбек екі гектар жерге қауын еккен. Қазір сол бақшаның басында күндіз-түні еңбектеніп жүр. Олар былтыр үш гектар жерге қарбыз-қауын егіп, өнімді Оралға, аудан орталығына саттыққа  шығарған.

Әңгіме барысында ауыл әкімі шаруалардың мерзімдік баспасөзге жазылуы әрдайым ойдағыдай екенін айтып қалды. Оның айтуынша, мысалы, «Талпыныс», «Дабыс», «Жігер», «Боран» шаруа қожалықтары әдеттегідей республикалық «Егемен Қазақстан», облыстық «Орал өңірі», аудандық «Жайық таңы» газеттерін үзбей алдырады екен. Шалғайдағы еңбеккерлердің ел тынысынан үздіксіз хабардар болып отыруы, әрине, қуантарлық жағдай. Тіпті «Аймекен» қожалығына барғанда, аталған үш басылымның рет-ретімен жинаулы тұрған тігінділері  көзімізге  оттай  басылды.

Бекболат  ҚАЛЕНОВ,

Ақжайық  ауданы


«Ешкітау етегіндегі еңселі ел»

Күні: , 56 рет оқылды

Өткен аптаның соңында Тасқала ауданының 85 жылдығы салтанатты жағдайда тойланды.

«Ешкітау етегіндегі еңселі ел» атты мерейтойлық басқосуға жиналған  жерлестер мен қонақтардың қарасы көп болды.

«Құрмет тақтасы» ашылды

Шара қонақтары алдымен Тасқала ауылының кіреберісіндегі «Азалы ана» ескерткішіне тәу етіп, гүл шоқтарын қойды. Содан соң «Қазпошта» мекемесі ғимаратының жанында бой көтерген «Құрмет тақтасының» ашылуына қатысты.

— Құрметті тасқалалықтар мен аудан қонақтары! Баршаңызды ауданның мерейлі тойымен құттықтаймын. Тәуелсіздіктің 27 жылы ішінде көптеген жетістікке қол жеткіздік. Біздің басты байлығымыз ел ішіндегі тыныштық, ұлттар арасындағы ынтымақ-бірлік  және экономикалық даму екені белгілі. Елбасының «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» бағдарламалық мақа-ласына орай ауданымызда түрлі шаралар жүзеге асуда. «Туған жер» бастамасы аудан тұрғындары тарапынан қызу қолдау тапты. Жомарт жүрек азаматтар ауылды көркейтуге белсене атсалысуда. Бүгін тұрғындардың игілігіне берілген «Құрмет тақтасын» жерлесіміз, жеке кәсіпкер Замир Сәрсенбаев өз қаражатына жасап берді. Тақтаға ауданымыздың көркеюіне, дамуына үлес қосқан еңбек адамдарының есімдері  жазылды. Бұл өскелең ұрпаққа үлгі болсын, — деді аудан әкімі Алдияр Халелов шараның ашылу салтанатында. «Құрмет тақтасында» Тасқала ауданының өркендеуіне, әсіресе, мәдениет, білім, өнер саласының дамуына үлес қосқан Рабиға Зайнуллина, Меңдіғали Қалмұрзин, Әйіп Сүлейменов, Бақтығұл Тасмағамбетов  секілді 20-ға жуық тасқалалықтың аты-жөні жазылған.

ЖЕРЛЕСТЕР  БАС  ҚОСҚАНДА

Ауданның мерейін асқақтатқан шаралар легі аудандық мәдениет үйінде жалғасты. Мұнда Елбасының «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» мақаласы аясында «Рухани  жаңғыру» залы ашылып,   «Туған жерге тағзым» атты жерлестер форумы мен «Жомарт жүрек – 2018»  шарасы өтті. Туған жерге зор сағынышпен жеткен тасқалалықтарға ауданның бүгінгі тыныстіршілігі туралы бейнефильм көрсетілді.

17 мың тұрғынның құтты қонысына айналған аудан қазір дамудың даңғыл жолына түскен. Ауданның жалпы аумағы 8 мың шаршы шақырымнан асады. Мұнда тоғыз ауылдық округ пен 28 елді мекен бар. 900-ге тарта кәсіпкерлік субъектісі тіркелген. Олардың басым бөлігі – шағын бизнес өкілдері. Сондай-ақ жергілікті тұрғындар мал шаруашылығымен жүйелі айналысып келеді. Қазір ауданда 31 мыңнан астам ірі қара, 9 мыңға жуық жылқы, 7 мыңнан астам қой-ешкі бар екен. 339 шаруа қожалығы тіркелген. Оның тоғызы асыл тұқымды мал шаруашылығын өрбітумен айналысуда. Жылдан-жылға ауыл шаруашылығы өндірістік кооперативтерінің саны артуда.

Егін шаруашылығын да қаперде ұстаған тасқалалықтар биыл 19,08 гектарға жаздық дақыл, 4,70 гектар танапқа күздік дақыл еккен. Аудан тұрғындарының айтуынша, соңғы жылдары мемлекеттік бағдарламалардың игілігін көптеп көре бастаған. Жасалған жұмыстардың нәтижесінде аудан да көркейіп, жол салынып,  жаңа нысандар бой көтеруде.

Жерлестер форумын Ж.  Досмұхамедов атындағы педагогикалық колледждің директоры, педагогика ғылымдарының докторы, осы өңірде туып-өскен Светлана Бақышева жүргізді. Шарада аудан әкімі Алдияр Халелов 85 жылдық белесті артқа тастаған аудан тұрғындарының еңсерген қиыншылықтары мен жеткен жетістіктері туралы айтты. Оның мәліметінше, 2017 жылы ауданды көркейту мақсатында құны 5 млн. 300 мың теңгенің жеті жобасы жүзеге асса, биыл 30 млн. теңгеге 16 жоба орындалмақ. Қазіргі уақытта 13 млн. теңгенің жеті жобасы жасалып, тұрғындардың игілігіне берілген. Ал облыстық ҚХА төрағасының орынбасары, хатшылық меңгерушісі Ғайса Қапақов  туған жерден жыраққа кеткен жерлестердің басын қосатын аталмыш форумның тиімділігі мен маңызына тоқталды.

Әр мекеннің өзіндік ерекшелігі болады. Тасқала ауданында ежелгі тас дәуіріндегі адамдардың мекендегенін «ТДК-42» телеарнасының директоры Табылғали Сапаров былайша түсіндірді.

— Бірде Тасқала ауданына қарасты Бірлік елді мекенінің маңында орынборлық жас ғалымдар қазба жұмыстарын жүргізіп жатыр екен. Жандарына барып жөн сұрасам, тас дәуіріне тән жәдігерлердің табылғанын айтты. Содан облыс орталығына хабарласып, біздің мамандарды шақырттық. Олар да келіп, тың жәдігерлерді облыстық өлкетану музейіне тапсырды. Осылайша тас дәуіріндегі адамдардың  Тасқала ауданы аймағында өмір сүргені дәлелденді.

Бұл ауданда кезінде кеңестік саясатқа орай бір ғана қазақ мектебі болатын. Ол Оян ауылында ғана еді. Тәуелсіздік алғаннан кейін бұл олқылықты жою үшін ауданда қазақ тілінен сабақ беретін тоғыз-он айлық курстар ашылып, мектеп директорлары мен ұстаздар оқытылды. Нәтижесінде орыстануға айналған ауданның жеткіншектері қазақы тәрбие мен білімді саналарына сіңіре бастады.

Біз туған жерімізді мақтап жүрсек, рухымыз көтеріледі. Рухымыз биік болса, патриоттық сезіміміз оянып, елге қызмет еткіміз келеді — деді Табылғали Сатқалиұлы.

Форум барысында жеке кәсіпкер, «Катэк» ЖШС-ның директоры  Құндыз Нупов Тасқала ауданының өркендеуіне 2 миллион теңгенің  сертификатын табыстады.

— Жақсылық жасау үшін әрқашан себеп табуға болады. Бұл ауданда туып-өспесем де, қарашаңырағым осында тұрды. Әке-шешем 1999 жылы Тасқалаға көшіп келген еді. Сондықтан бұл аудан маған ыстық.

Қолдан келсе, туған жердің өркендеуіне үлес қосқан жөн. Ауданның мерейтойы болғандықтан, құр қол келмей,  тың істердің бастамасына деп ақшалай сыйлығы-мызды алып келдім, — деді Құндыз Шамахұлы.

ЖОМАРТ   ЖҮРЕКТЕР

Елбасының «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» бағдарламалық мақаласы аясындағы «Жомарт жүрек – 2018» байқауы көпшіліктің қолдауына ие болып келеді. Аталмыш шараның аудандық кезеңі мерейтой күні Тасқала ауылында ұйымдастырылды. Өз ауыл-аймағының өркендеуіне үлес қосып, қамқорлыққа зәру жандарға қолұшын созған тасқалалық  Атымтай жомарттардың аттары аталып, марапаттарға ие болды. Байқауда «Жылдың үздік меценаты» аталымы Әлібек Сыдықовқа, «Туған ауылының жанашыры» аталымы Дәурен Нұрмағанбетовке, «Жылдың үздік азаматы» Замир Сәрсенбаевқа, сондай-ақ «Жылдың үздік қоғамдық бірлестігі» аталымы аудандық «Намыс» жастар қоғамдық бірлестігіне бұйырса, Серік Кәрімов «Жылдың батыл азаматы» атанды. Ал танымал әнші Мұрат Әмірханов Тасқала ауданының құрметті азаматы атанды.

ДАЛАДАҒЫ  ДУМАН

Ауданның мерейтойына арналған мерекелік шаралар сенбі күні дала қызықтарымен жалғасты. Қазақтың қанын қыздырып, делебесін қоздыратын ұлттық спорт түрінен аламан бәйге мен топ бәйге өтті.

Аламан бәйгеде кіл жүйріктің арасынан оза шапқан шыңғырлаулық Т. Бисенбаевтың тұлпары бірінші келіп, 1 млн. теңге жүлдені қанжығасына байлады. Екінші орын Тасқаланың Мерей ауылынан келген С. Мұхамбетрахимовтың тұлпарына (500 мың теңге), үшінші орын Ақжайық ауданынан келген  Е. Сәтпаевтың сәйгүлігіне бұйырды. Сондай-ақ отызға жуық қыл-құйрық жарысқан топ бәйгеде бірінші болып тасқалалық М. Аяпбергеннің тұлпары келсе, екінші ақжайықтық С. Ахметовтің, ал үшінші қаратөбелік К. Ысмағұловтың арғымағы келді. Қой көтеру жарысынан тасқалалық Самат Юсупов жеңімпаз атанса, қол күресінен 70 келіге дейін салмақ дәрежесінде Жасұлан Бектібаев, 70 келіден жоғары салмақ бойынша Алғадай Жамбыл үздік шықты.

Даладағы думан аудан өнерпаздары дайындаған концерттік бағдарламаға ұласып, жиналған қауым шат-шадыман күймен тарқасты.

Айта кетсек, аудан мерейтойына келген қонактар қатарында Ғайсағали Сейтақ, Айтқали Нәріков, Дариға Мұштанова, Қанатқали Қожақов, Жұмағаным Рахимова  сынды танымал тұлғалар болды.

Мерейтойдың келесі күні ауыл шаруашылығы жәрмеңкесі ұйымдастырылып этноауыл жасақталды. Онда тасқалалық әжелер жүн түтіп ұршық иіруден шеберлік өткізді.

Гүлсезім БИЯШЕВА,

«Орал өңірі»


БҚО, Орал қаласы, Мұхит көшесі, 57/1
zhaik_presscenter@mail.ru
oral_oniri@inbox.ru
support@oraloniri.kz

Орал өңірі" газетінің бас редакторы: 51-25-80
Бас редактордың орынбасарлары: 24-17-08, 54-18-08
Жауапты хатшы: 54-38-22
Тілшілер: 50-66-88, 51-50-34
Жарнама бөлімі: 51-51-09
Яндекс.Метрика